Znamiona w miejscach intymnych. Na co zwracać uwagę?

Znamiona między pośladkami, na mosznie, jądrach, wargach sromowych, wzgórku łonowym lub piersiach są narażone na otarcia czy uszkodzenia. Dlatego, choć wydaje się to krępujące, trzeba pokazać je lekarzowi.

Późno wykryty czerniak zabija nawet w ciągu 6 miesięcy. I choć to nowotwór o agresywnym przebiegu, wcześnie wykryty jest całkowicie uleczalny. Wystarczy dokładnie oglądać swoje ciało, nawet w miejscach intymnych, a zauważone nowe znamiona bądź zmiany znamion, które towarzyszą nam od dawna, skonsultować z dermatologiem.

Jak oglądać ciało?

Najlepszą profilaktyką tego najgroźniejszego nowotworu skóry jest samoobserwacja. Dermatolodzy zalecają, aby przynajmniej raz w roku dokładnie oglądać swoją skórę we wszystkich zakamarkach ciała. Trudno jest obejrzeć plecy, pośladki i miejsca między nimi oraz tylną część ud. Można skorzystać z lusterka lub czyjejś pomocy. Dobrze zrobić to ze swoim partnerem.

Powinniśmy zwrócić uwagę, czy na skórze pojawiły się nowe zmiany oraz czy stare nie zaczęły się zmieniać - powiększać, pogrubiać lub swędzieć. Jeśli nie mamy możliwości skorzystania z czyjeś pomocy, możemy poprosić o konsultację lekarza rodzinnego, dermatologa czy ginekologa. Lekarze oceniając znamiona, powinni rozebrać swojego pacjenta i sprawdzić każdy fragment skóry.

Dermatoskop w użyciu

Badanie znamion wykonywane przez dermatologa jest szybkie, bezbolesne i nieinwazyjne. Lekarz ogląda skórę dermatoskopem przypominającym latarkę z lupą lub wideodermatoskopem podłączonym do komputera. Na jego monitorze w wysokiej rozdzielczości lekarz może przyjrzeć się dokładnie znamionom i ocenić ich charakter. Diagnostyka komputerowa przy użyciu specjalnych programów analizuje wiele parametrów. Sugeruje, czy mamy do czynienia z typowym znamieniem barwnikowym, czy już z czerniakiem skóry. Wideodermatoskop umożliwia wykonanie cyfrowego zdjęcia i zapisania go elektronicznie. W przypadku kolejnych wizyt pozwala to na dokładne prześledzenie zmian zachodzących w wyglądzie znamion.

Osoby zdrowe, które nie mają niepokojących narośli lub przebarwień, powinny badać skórę u dermatologa raz na rok. W przypadku licznych znamion, występowania czerniaka w rodzinie, wystąpienia poparzeń słonecznych w dzieciństwie lub intensywnego korzystania z solarium, częstotliwość kontroli ustala dermatolog.


ABCDE czerniaka

Czerniaki mają wiele cech charakterystycznych, które pomagają w ich rozpoznaniu. Cechy te określane są za pomocą kryteriów ABCDE (pochodzących od pierwszych liter angielskich słów: Asymmetry, Border, Color, Dimension i Evolution):

A – asymetria, np. znamię wylewające się na jedną stronę,
B – brzegi znamienia poszarpane, nierównomierne, posiadające zgrubienia,
C – czerwony lub czarny, niejednolity kolor zmiany,
D – duży rozmiar, wielkość zmiany powyżej 0,5 cm,
E – ewolucja, czyli postępujące zmiany zachodzące w wyglądzie znamienia. 

Wszystkie znamiona, narośle, pieprzyki, które mają te cechy, powinny zostać zbadane przez lekarza dermatologa lub chirurga onkologa i w razie jakichkolwiek wątpliwości usunięte. Jeżeli w badaniu histopatologicznym wycinka zostanie zdiagnozowany czerniak, będzie można go wyleczyć, pod warunkiem, że jest we wczesnym stadium rozwoju. Przy grubości zmiany nieprzekraczającej 0,75 mm szanse na wyleczenie są blisko stuprocentowe.  

Wiele osób na badania zgłasza się za późno. U co piątego pacjenta choroba jest diagnozowana w bardziej zaawansowanym stadium. Na szczęście, dzięki rozwojowi medycyny i pojawieniu się nowych leków nowotwór ten leczymy z coraz lepszymi wynikami.

Profilaktycznie i estetycznie

Znamiona można wycinać profilaktycznie lub z przyczyn estetycznych, czyli dlatego, że są w miejscach narażonych na ciągłe drażnienie lub po prostu nam się nie podobają. W zależności od charakteru zmiany zmienioną chorobowo tkankę usuwa się metodą chirurgiczną bądź niechirurgicznie. Robi się to bezboleśnie, po podaniu znieczulenia miejscowego, bez konieczności spędzania nawet jednej nocy w szpitalu. W celu wykluczenia czerniaka chirurgicznie usuniętą tkankę bada się pod kątem występowania w jej strukturze komórek o charakterze nowotworowym. Profilaktyczne usuwanie zmian nie niesie ze sobą żadnego ryzyka przyspieszenia rozwoju nowotworu.

Znamiona, które kwalifikują się do usunięcia metodą niechirurgiczną, można usuwać laserowo, przy pomocy elektrokoagulacji i kriochirurgii. Światło lasera dociera w głąb skóry i odparowuje tkankę znamienia, zabieg jest bezkrwawy. Metoda elektrokoagulacji do niszczenia tkanek wykorzystuje prąd o wysokim natężeniu, a kriochirurgia (wymrażanie) ciekły azot. Czas gojenia po usunięciu zmiany trwa od 7 do 14 dni w zależności od wielkości znamienia i zastosowanej metody. 

Autor: Halina Pilonis
Konsultacja: Aleksandra Woźniak, Specjalista ds. Informacji Medycznej Medicover