Struktura zęba (budowa zęba)

Zęby to anatomiczne struktury kostne znajdujące się w przednim odcinku przewodu pokarmowego czyli w jamie ustnej. W uzębieniu ludzkim występują dwa pokolenia zębów - mleczne i stałe.

Struktura zęba  

Zęby to anatomiczne struktury kostne znajdujące się w przednim odcinku przewodu pokarmowego czyli w jamie ustnej. W uzębieniu ludzkim występują dwa pokolenia zębów - mleczne i stałe.

Anatomia zęba

Anatomicznie zęby zbudowane są z korony i korzenia zęba. W prawidłowych warunkach w jamie ustnej widoczne są tylko korony zębów, natomiast korzeń zęba jest osadzony w zębodole, przykrytym dziąsłem i nie powinien być widoczny. Wewnątrz korony zęba znajduje się przestrzeń zwana komorą, w której znajdujemy miękką, unerwioną i ukrwioną tkankę- miazgę. Komora zęba wgłębia się do wnętrza korzenia w postaci kanału zębowego, w którym znajduje się taka sama żywa tkanka –miazga korzeniowa.

Budowa zęba

Szkliwo zęba

Histologicznie twarde tkanki zęba to: szkliwo, zębina i cement korzeniowy.
W zdrowym zębie widoczna jest tylko najbardziej zewnętrzna warstwa korony zęba, czyli szkliwo. Szkliwo jest to najtwardsza tkanka w ludzkim ciele, zbudowana ze złożonych związków zwanych kryształami hydroksyapatytu. W składzie szkliwa występują przede wszystkim związki nieorganiczne, a tylko około 4% stanowi woda i związki organiczne.

Zębina

Pod szkliwem znajduje się bardziej miękka, podatna na uszkodzenia tkanka zwana zębiną. Składa się ona w 70% ze związków nieorganicznych. Zębina ochrania miazgę zęba przed szkodliwymi czynnikami zewnętrznymi takimi jak temperatura, związki chemiczne czy bakterie. Kanaliki zębinowe, stanowiące element budowy zębiny, zawierają w swoim świetle włókna nerwowe odpowiedzialne za przewodzenie bodźców bólowych spowodowanych pH środowiska(słodkie, kwaśne) i wysoka lub niską temperatura pokarmów. Tak się dzieje gdy ząb zostaje uszkodzony np. przez próchnicę lub  przez uraz, a zniszczona warstwa szkliwa  odsłania wejścia do kanalików zębinowych. Wraz z wiekiem pacjenta kanaliki zębinowe ulegają zobliterowaniu czyli ich światło powoli się zamyka. \

Miazga zęba

Miazga jest najbardziej wewnętrzną częścią składową zęba. Wypełnia komorę i kanały korzeniowe. W jej skład wchodzą nerwy i naczynia krwionośne. Rola miazgi jest odżywianie zęba oraz odbieranie wrażeń czuciowych i bólowych. Nerwy i naczynia wchodzą i wychodzą z zęba przez otwór wierzchołkowy. W przypadku nieleczonej, głębokiej próchnicy, przez ten otwór wydostają się również bakterie, które mogą doprowadzić do poważnych powikłań zapalnych w tkankach otaczających ząb: ozębnej i kości. Zęby osadzone są w zębodołach wyrostka zębodołowego szczęki oraz części zębodołowej żuchwy. W zębodole utrzymują je włókna ozębnej. Są to kolagenowe pasma tkanki, które przyczepiają się do zęba i do kości łącząc obie struktury.

 

Prezentowanych informacji o charakterze medycznym nie należy traktować jako wytycznych postępowania medycznego w stosunku do każdego pacjenta. O postępowaniu medycznym, w tym o zakresie i częstotliwości badań diagnostycznych i/lub procedur terapeutycznych decyduje lekarz indywidualnie, zgodnie ze wskazaniami medycznymi, które ustala po zapoznaniu się ze stanem pacjenta. Lekarz podejmuje decyzję w porozumieniu z pacjentem. W przypadku chęci realizacji badań nieobjętych wskazaniami lekarskimi, pacjent ma możliwość ich odpłatnego wykonania.
autor lekarz stomatolog Alicja Kondej
konsultacja merytoryczna Maria Dubielecka, dr n. med. specjalista stomatologii zachowawczej
Data dodania 01.12.2017
Data ostatniej aktualizacji 16.01.2019