Kiedy pod koniec XIX wieku Wilhelm Röntgen odkrył promieniowanie X, nikt nie spodziewał się, że to wydarzenie rozpocznie medyczną rewolucję, trwającą aż do dziś. Współczesne metody obrazowania stanowią jeden z głównych filarów nowoczesnej diagnostyki medycznej, pozwalającej w szybki i trafny sposób określić źródło zaburzeń w obrębie organizmu. Promienie Röntgena, poza zdjęciami RTG, odnajdują zastosowanie również w tomografii komputerowej (TK). Dzięki rozwojowi współczesnej radiologii, w celu obrazowania, wykorzystujemy także ultradźwięki (badanie USG) oraz zjawisko rezonansu magnetycznego (MRI).

  1. Zdjęcie RTG – na czym polega?
  2. Zdjęcie RTG – jakie są wskazania?
  3. Zdjęcie RTG – przeciwwskazania
  4. Tomografia komputerowa – na czym polega?
  5. Tomografia komputerowa – jakie są wskazania?
  6. Tomografia komputerowa – jak wygląda badanie?
  7. Tomografia komputerowa – zalecenia i przeciwwskazania
  8. Badanie USG – na czym polega?
  9. Badanie USG – plusy i minusy
  10. Badanie USG – jakie są wskazania?
  11. Badanie USG Doppler – co to jest?
  12. Rezonans magnetyczny – na czym polega?
  13. Rezonans magnetyczny – wskazania
  14. Rezonans magnetyczny – jak wygląda badanie?
  15. Rezonans magnetyczny – przeciwwskazania

1. Zdjęcie RTG – na czym polega?

Zdjęcie rentgenowskie powstaje w wyniku przepuszczenia wiązki promieni X przez pożądany odcinek ciała człowieka. Różne tkanki wykazują różną zdolność do pochłaniania wydzielanej przez specjalną lampę energii. Kości są w stanie zaabsorbować dużą dawkę promieni, a upowietrzniony miąższ płuc – niewielką, stąd obrazy kości zostawiają na folii rentgenowskiej białą plamę, natomiast tkanka płucna, przepuszczająca dużą część promieniowania, powoduje zaczernienie błony fotograficznej.

2. Zdjęcie RTG – jakie są wskazania?

Ze względu na dobre obrazowanie tkanki kostnej, ze zdjęć RTG bardzo często korzystają ortopedzi oraz reumatolodzy. Promienie X uwidaczniają obecne lub przebyte złamania, zwichnięcia, pęknięcia kości, zmiany zwyrodnieniowe oraz zapalne stawów, a także kręgosłupa.

W obrębie głowy, promieniowanie X ułatwi ustalenie diagnozy we wrodzonych lub zapalnych zaburzeniach w obrębie czaszki, zatok czy oczodołów.

Zdjęcia RTG klatki piersiowej powiedzą wiele o stanie płuc. Dzięki diagnostyce radiologicznej wykrywamy:

  • zapalenie płuc;
  • choroby śródmiąższowe;
  • odmę;
  • niedodmę;
  • zmiany nowotworowe;
  • choroby opłucnej.

Zdjęcie rentgenowskie jamy brzusznej przydaje się w diagnostyce stanów nagłych – perforacji przewodu pokarmowego oraz niedrożności. Badania z podaniem kontrastu (obecnie rzadko stosowane) pozwalały ustalić przepuklinę przełykową, achalazję, uchyłki czy zmiany nowotworowe.

3. Zdjęcie RTG – przeciwwskazania

Promieniowanie X wykazuje działanie niekorzystne na organizmy żywe. Może prowadzić do uszkodzenia oraz powstawania zmian w materiale genetycznym komórek. Dawka przyjętego promieniowania w trakcie jednego zdjęcia rentgenowskiego jest niewielka, jednak nie powinno się go wykonywać bez konieczności.

Ze zdjęcia RTG powinny zrezygnować kobiety w ciąży, szczególnie w okresie I trymestru. Jeśli pacjentka nie jest pewna co do swojego stanu, warto wykonać badanie beta-hCG, które potwierdzi lub wykluczy ciążę. W związku z potencjalnym zapłodnieniem, nie powinno się wykonywać zdjęć RTG jamy brzusznej oraz miednicy u kobiet w okresie rozrodczym po upływie 10 dni od początku krwawienia miesięcznego.


Skontaktuj się z nami aby poznać ofertę i dowiedzieć się więcej
Zadzwoń 500 900 900
lub wypełnij formularz - oddzwonimy do Ciebie


4. Tomografia komputerowa – na czym polega?

Tomografię komputerową można nazwać bardziej rozwiniętą formą rentgenodiagnostyki. Głowica z lampą, emitującą promieniowanie X, przemieszcza się wokół pacjenta, wykonując szereg zdjęć w różnych projekcjach. Po komputerowej obróbce danych, otrzymuje się obraz ciała osoby badanej w poszczególnych przekrojach.

5. Tomografia komputerowa – jakie są wskazania?

Z TK korzysta większość gałęzi medycyny klinicznej. Ma nieocenioną wartość w diagnostyce poważnych, wielonarządowych urazów, zmian nowotworowych, chorób układu oddechowego, zatok, ośrodkowego układu nerwowego, patologii naczyniowych oraz zmian w obrębie układu pokarmowego.

Tomografię można poszerzyć o podanie pacjentowi kontrastu dożylnego. Dzięki angio-TK uwidacznia się światło naczyń krwionośnych. Znacznie ułatwia to zaplanowanie terapii chirurgom naczyniowym (zmiany miażdżycowe), neurologom (zaburzenia w obrębie mózgowia) czy onkologom (ocena unaczynienia zmian nowotworowych).

6. Tomografia komputerowa – jak wygląda badanie?

Pacjent kładzie się na ruchomym łóżku urządzenia, które kilkukrotnie przesuwa go wzdłuż gantry, czyli głównej części tomografu. W trakcie całego badania pozostaje się w pozycji leżącej i należy postępować zgodnie z instrukcjami osoby, która przeprowadza badanie.

Badanie TK zaliczamy do szybkich i bezbolesnych. Trwa ono zazwyczaj kilka-kilkanaście minut, a jeśli zachodzi potrzeba podania kontrastu – nieco dłużej.

7. Tomografia komputerowa – zalecenia i przeciwwskazania

Przeciwwskazania do TK są podobne, jak w przypadku zdjęcia RTG. Gdy istnieje potrzeba dożylnego podania kontrastu, lista rozszerza się dodatkowo o:

  • uczulenie na środek kontrastowy;
  • niewydolność nerek;
  • niedoczynność tarczycy.

Na badanie należy pojawić się czczo, jednak nie należy zapominać o odpowiednim nawodnieniu, szczególnie gdy badanie będzie wymagało podania kontrastu.

Narażenie na promieniowanie X jest dużo większe niż w przypadku zdjęcie RTG, więc TK wykorzystuje się jedynie w przypadkach ostatecznych, kiedy nie ma innego wyjścia.


Skontaktuj się z nami aby poznać ofertę i dowiedzieć się więcej
Zadzwoń 500 900 900
lub wypełnij formularz - oddzwonimy do Ciebie


8. Badanie USG – na czym polega?

Badanie USG wykonuje się w oparciu o ultradźwięki. Głowica aparatu zawiera emiter fal ultradźwiękowych, które następnie ulegają rozproszeniu, odbijają się od tkanek i powracają do czujników w głowicy.

9. Badanie USG – plusy i minusy

USG ma tę unikalną przewagę nad pozostałymi metodami radiologicznymi, że jest w stanie dynamicznie monitorować zachowanie narządów w czasie trwania badania, dzięki czemu doskonale nadaje się do obrazowania serca, przepływów naczyniowych, jamy brzusznej. Badanie uważane jest za nieinwazyjne i nieszkodliwe – nie udowodniono negatywnego działania ultradźwięków w paśmie używanym w celach medycznych.

Badanie USG wykazuje się mniejszą precyzją niż pozostałe techniki radiologiczne, a ostateczny wynik zależy często od doświadczenia badającego. Duża otyłość czy obecność gazów jelitowych może znacznie pogorszyć obrazowanie i zakryć niektóre ważne narządy, uniemożliwiając ich ocenę.

10. Badanie USG – jakie są wskazania?

Wskazaniem do wykonania badań USG jest potrzeba diagnostyki różnych zmian chorobowych, sprawdzenie postępów leczenia, czy diagnostyka prenatalna. Szczególnie chętnie wykorzystuje się ją do badania:

11. Badanie USG Doppler – co to jest?

Dzięki zjawisku Dopplera, aparat USG jest w stanie śledzić przepływ krwi w naczyniach krwionośnych. Jest to szczególnie ważne w badaniu tarczycy (pozwala na różnicowanie i ocenę nasilenia chorób), serca (możliwość zbadania wydolności zastawek), tętnic oraz żył.

 

12. Rezonans magnetyczny – na czym polega?

Obrazowanie ciała przy pomocy rezonansu magnetycznego polega na umieszczeniu pacjenta w silnym polu magnetycznym, wytwarzanym przez urządzenie, a następnie wysyłaniu krótkich impulsów elektromagnetycznych. Atomy wodoru w ciele badanego absorbują energię impulsów, a następnie oddają ją, emitując fale o tej samej częstotliwości. Odpowiednie czujniki wychwytują to promieniowanie, a komputer opracowuje ostateczny obraz badania.

13. Rezonans magnetyczny – wskazania

Badanie MRI charakteryzuje się wiernym oddaniem stosunków anatomicznych tkanek miękkich, więc jest chętnie wykorzystywane w diagnostyce zaburzeń w obrębie:

  • ośrodkowego układu nerwowego;
  • struktur kręgosłupa oraz rdzenia kręgowego;
  • ścięgien, więzadeł, stawów;
  • narządów miąższowych (wątroba, nerki, śledziona);
  • serca.

14. Rezonans magnetyczny – jak wygląda badanie?

Sama aparatura MRI wygląda podobnie jak w przypadku TK. Badanie rezonansu zabiera jednak więcej czasu – trwa zazwyczaj ponad pół godziny i składa się z licznych etapów. Ważne, aby w trakcie wykonywać usłyszane polecenia oraz leżeć nieruchomo, w celu jak najlepszego efektu obrazowania. Warto też pamiętać, że maszyna generuje znaczny hałas, ale jest to normalna sprawa, którą nie należy się przejmować.

15. Rezonans magnetyczny – przeciwwskazania

Jak dotąd nie udowodniono negatywnego wpływu pola magnetycznego, używanego w MRI, na organizmy żywe. Większy problem mogą stanowić ferromagnetyczne(metalowe) ciała obce wewnątrz organizmu pacjenta. Z badania powinny zrezygnować osoby z rozrusznikiem serca, metalowymi klipsami po operacjach, metalowymi opiłkami w gałce ocznej, neurostymulatorami czy protezami ślimakowymi. W skrajnych przypadkach, przeciwwskazaniem będzie również klaustrofobia.


Skontaktuj się z nami aby poznać ofertę i dowiedzieć się więcej
Zadzwoń 500 900 900
lub wypełnij formularz - oddzwonimy do Ciebie


Szpital Medicover
Aleja Rzeczypospolitej 5
02-972 Warszawa