Szczepienie na polio

Czym jest polio?

Poliomyelitis (nagminne porażenie dziecięce lub inaczej choroba Heinego-Medina) to wirusowa choroba zakaźna wywoływana przez poliowirusy typu 1, 2 i 3. Do zakażenia dochodzi głównie drogą pokarmową – poprzez spożycie skażonej kałem osób chorych żywności, kontakt z zanieczyszczonymi przedmiotami i nieprzestrzeganie zasad higieny (choroba ta jest często nazywana „chorobą brudnych rąk”), a także bezpośredni kontakt z osobą zakażoną.

Po przedostaniu się do organizmu wirus namnaża się w jelitach, a następnie atakuje układ nerwowy, prowadząc do powikłań neurologicznych, w tym niedowładu lub porażenia mięśni (najczęściej nóg) i trwałego kalectwa, a w skrajnych przypadkach – paraliżu mięśni oddechowych i śmierci​.

U większości zakażonych choroba przebiega bezobjawowo lub jako łagodna infekcja wirusowa, ale około 1 na 200 przypadków prowadzi do trwałego paraliżu. To właśnie ta nieprzewidywalność sprawia, że szczepienie przeciwko polio jest tak istotne – niezależnie od ryzyka epidemiologicznego w danym kraju.

Polio dotyka głównie dzieci poniżej 5. roku życia. Jednak zachorować może każda osoba, w dowolnym wieku, która nie jest zaszczepiona.

Kto powinien zaszczepić się na polio?

1. Dzieci – obowiązkowo

• Wszystkie dzieci w Polsce powinny zostać zaszczepione na poliomyelitis zgodnie z kalendarzem szczepień. To warunek zachowania odporności zbiorowiskowej.

2. Dorośli niezaszczepieni.
3. Dorośli zaszczepieni przeciwko poliomyelitis, ale narażeni na zwiększone ryzyko, mogą przyjąć jedną dawkę przypominającą IPV co 10 lat, w szczególnych sytuacjach:

• osoby podróżujące do regionów, gdzie polio nadal występuje endemicznie (Afganistan i Pakistan) lub aktualnie dotkniętych epidemią polio (niektóre kraje Afryki i Azji), planujące pobyt na takim obszarze dłużej niż 4 tygodnie (szczepienie należy wykonać w czasie od 4 tygodni do 12 miesięcy przed podróżą);
• pracownicy laboratoriów i systemu opieki zdrowotnej, którzy mają do czynienia z próbkami mogącymi zawierać wirusy polio;
• pracownicy zajmujący się utylizacją ścieków.

W niektórych krajach, np. w Indiach czy Egipcie, potwierdzenie szczepienia przeciw polio jest wymagana przy wjeździe lub wyjeździe​.

Ostateczną decyzję dotyczącą zasadności podania dawki przypominającej podejmuje lekarz kwalifikujący do szczepienia. 

Potrzebujesz szczepienia? Sprawdź listę pojedynczych szczepień ochronnych.

KUP SZCZEPIENIE >

Rodzaje szczepionek przeciwko polio

W Polsce od lat stosuje się wyłącznie szczepionkę IPV ze względu na jej wysokie bezpieczeństwo.

Schemat szczepienia

Zgodnie z obowiązującym w Polsce Programem Szczepień Ochronnych, szczepienie przeciwko polio należy do grupy szczepień obowiązkowych i bezpłatnych.

Kiedy warto się zaszczepić?

Szczepienie na polio należy wykonywać zgodnie z obowiązującym kalendarzem szczepień i w określonych sytuacjach po kwalifikacji u lekarza medycyny podróży i w zależności od indywidualnego ryzyka.

Gdzie zaszczepić się na polio?

Przed szczepieniem każdego pacjenta obowiązuje wizyta kwalifikacyjna. Na wizytę można umówić się w recepcji Centrum Medicover lub poprzez kontakt telefoniczny pod numerem 500 900 550.

Warszawa

Centrum Medicover Atrium
Centrum Medicover Elektronowa
Centrum Medicover Grochowska
Centrum Medicover Inflancka
Centrum Medicover Jerozolimskie
Centrum Medicover Klimczaka
Centrum Medicover Łukiska
Centrum Medicover Prosta
Centrum Medicover Puławska
Centrum Medicover Wołoska
Centrum Medycyny Pracy

Bielsko-Biała

Centrum Medicover Bielsko-Biała

Bydgoszcz

Centrum Medicover Bydgoszcz

Gdańsk

Centrum Medicover Gdańsk Forum
Centrum Medicover Grunwaldzka Gdańsk

Gdynia

Centrum Medicover Gdynia Górskiego

Gliwice

Centrum Medicover Gliwice

Katowice

Centrum Medicover Bednorza
Centrum Medicover Chorzowska
Centrum Medicover Graniczna
Centrum Medicover Żelazna

Kraków

Centrum Medicover Bora-Komorowskiego
Centrum Medicover Czerwone Maki
Centrum Medicover Fabryczna
Centrum Medicover Jasnogórska
Centrum Medicover Podgórska
Centrum Medicover Świętokrzyska

Kielce

Centrum Medicover Wapiennikowa

Łódź

Centrum Medicover Piłsudskiego
Centrum Medicover Pomorska
Centrum Medicover Rydza-Śmigłego

Poznań

Centrum Medicover Plac Andersa - Poznań
Centrum Medicover Malta

Szczecin

Centrum Medicover Szczecin

Wrocław

Centrum Medicover Globis
Centrum Medicover - Strzegomska Wrocław
Centrum Medicover Tarasy Grabiszyńskie

Możliwe skutki uboczne i powikłania po szczepionce

IPV – szczepionka inaktywowana:

• najczęstsze poszczepienne odczyny miejscowe: zaczerwienienie, ból, stwardnienie lub obrzęk w miejscu wstrzyknięcia (zwykle ustępują w ciągu 1–2 dni);
• gorączka (>38,1°C), ból głowy, wymioty, biegunka;
• drażliwość, senność, zmniejszony apetyt;
• bardzo rzadko reakcje alergiczne (np. pokrzywka, anafilaksja – wyjątkowo rzadko i głównie u osób uczulonych na składniki szczepionki​).

Szczepionka IPV nie zawiera żywego wirusa, więc nie może wywołać polio, nawet u osób z osłabioną odpornością.

Przeciwwskazania do szczepienia

Choć szczepienie przeciwko polio jest ogólnie bardzo bezpieczne, należy zachować ostrożność w następujących sytuacjach:

• uczulenie na składniki szczepionki – np. antybiotyki neomycyna, streptomycyna, polimyksyna B;
• reakcja anafilaktyczna po wcześniejszej dawce;
• ostra infekcja z gorączką – należy odroczyć szczepienie.

W przypadku kobiet w ciąży – IPV może być podana w sytuacjach podwyższonego ryzyka, np. przed podróżą​​.

Jakie inne szczepienia ochronne warto wykonać?

• Szczepienie przeciwko krztuścowi
• Szczepienie na tężec
• Szczepienie na meningokoki

Źródła:

1. https://www.mayoclinic.org/drugs-supplements/poliovirus-vaccine-inactivated-injection-route/description/drg-20069860
2. https://www.who.int/teams/immunization-vaccines-and-biologicals/diseases/poliomyelitis-(polio)
3. https://www.cdc.gov/polio/vaccines/index.html
4. https://my.clevelandclinic.org/health/drugs/19740-poliovirus-vaccine-inactivated-ipv