Szczepionka na grypę 2025/2026

Czym jest wirus grypy i jakie są jego rodzaje?

Wirus wywołujący grypę to wirus z rodziny Orthomyxoviridae, który występuje w trzech postaciach – typ A, typ B i typ C. Z badań wynika, że większość zachorowań jest skutkiem zakażenia się wirusami typu A i B. Zakażenie spowodowane typem C ma łagodny przebieg i bardzo rzadko powoduje epidemie.

Typ A wirusa charakteryzuje się stale występującymi mutacjami, które skutkują koniecznością corocznej zmiany składu szczepionek przeciwko grypie. Z kolei typ B wirusa jest bardziej stabilny i nie cechuje się tak znaczną zmiennością. W przypadku wirusa grypy typu B istotne dla nas będzie to, że w jego obrębie występują dwa podtypy – Victoria i Yamagata. Co ważne, oba te podtypy często były odpowiedzialne za dużą część zachorowań podczas kilku ostatnich sezonów epidemicznych grypy.

Wirusy grypy przenoszą się drogą kropelkową, czyli np. poprzez kichanie, kasłanie. Zakażenie wirusem grypy możliwe jest również poprzez kontakt ze skażonymi powierzchniami, przedmiotami oraz poprzez brudne ręce, na których znajdują się wirusy.

• Dowiedz się więcej: Nowy wariant grypy K szybko się rozprzestrzenia. Co wiemy na początku sezonu 2025/2026?

Kto powinien zaszczepić się przeciw grypie?

Coroczne szczepienia zaleca się wszystkim osobom, a w szczególności osobom z grupy ryzyka oraz grupie osób narażonych na kontakt z wirusem, czyli:

1. Dzieciom:

• zdrowym, od ukończenia 6. miesiąca życia do ukończenia 18. roku życia, zwłaszcza w wieku 6-60 miesięcy,
• przewlekle chorym dzieciom i osobom dorosłym, szczególnie chorującym na niewydolność układu oddechowego, astmę oskrzelową, przewlekłą obturacyjną chorobę płuc, niewydolność układu krążenia, chorobę wieńcową (zwłaszcza po przebytym zawale serca), niewydolność nerek, nawracający zespół nerczycowy, choroby wątroby, choroby metaboliczne, w tym cukrzycę, choroby neurologiczne i neurorozwojowe,
• z grup ryzyka (do ukończenia 18. roku życia), zwłaszcza zarażonym wirusem HIV, ze schorzeniami immunologiczno-hematologicznymi, m.in. małopłytkowością idiopatyczną, ostrą białaczką,
• z wadami wrodzonymi serca, np. niewydolnością serca.

2. Kobietom w ciąży lub planującym ciążę.

3. Osobom z obniżoną odpornością (w tym po przeszczepie tkanek) i chorym na nowotwory układu krwiotwórczego, osobom po transplantacji narządów.

4. Osobom w wieku powyżej 55. lat.

5. Osobom mającym bliski kontakt zawodowy lub rodzinny z dziećmi do ukończenia 6. miesiąca życia oraz z osobami starszymi lub przewlekle chorymi.

6. Uczniom i studentom szkół i uczelni medycznych, pracownikom ochrony zdrowia, szkół, handlu, transportu, funkcjonariuszom publicznym.

7. Pensjonariuszom domów opieki spokojnej starości i innych zakładów opiekuńczo-leczniczych.

Źródło: Program Szczepień Ochronnych na rok 2024

Potrzebujesz szczepienia? Sprawdź listę pojedynczych szczepień ochronnych.

KUP SZCZEPIENIE >

Szczepienie przeciwko grypie dla kobiet w ciąży

Mitem jest, że będąc w ciąży kobiety powinny unikać szczepienia przeciwko grypie. W opinii lekarzy jest dokładnie przeciwnie. Szczepionka jest starannie przebadana i bezpieczna. Jej celem jest ochrona szczepionej osoby przed zachorowaniem na grypę. 

Samo zachorowanie jest znacznie bardziej niebezpieczne, ponieważ może skutkować rozmaitymi powikłaniami. Dla kobiet w ciąży mogą być także niewskazane niektóre leki stosowane w leczeniu grypy. Choć środki te są bezpieczne dla dzieci oraz starszych osób, kobiety w ciąży powinny unikać, tzw. niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ-ów) wybierając leki przeciwgorączkowe i przeciwbólowe. Nie mogą także sięgać po kwas acetylosalicylowy.

Środek dopuszczalny w ciąży to paracetamol.

Kiedy zaszczepić się na grypę?

Na półkuli północnej, również w Polsce, największy wzrost zachorowań na grypę przypada na okres od października do maja kolejnego roku.

Jeżeli jednak nie zdążyłeś zaszczepić się przed sezonem epidemicznym, nadal możesz przyjąć szczepionkę przez cały czas trwania okresu infekcyjnego.

Jak często należy się szczepić na grypę?

Szczepienie przeciwko grypie powinno odbywać się co roku.

Konieczność corocznego szczepienia wynika ze zmienności antygenowej szczepów wirusów grypy. Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) na bieżąco bada krążące w środowisku szczepy wirusa grypy. Jeżeli w środowisku pojawia się nowy, to WHO wydaje uaktualnione zalecenia dotyczące składu szczepionki. Zatem preparat uodparniający przeciwko grypie jest stale ulepszany i monitorowany, dzięki temu regularne szczepienie zwiększa i poszerza ochronę przed wirusami.

Gdzie zaszczepić się na grypę?

W Centrach Medicover:

Warszawa

Centrum Medicover Atrium
Centrum Medicover Elektronowa
Centrum Medicover Grochowska
Centrum Medicover Inflancka
Centrum Medicover Jerozolimskie
Centrum Medicover Klimczaka
Centrum Medicover Łukiska
Centrum Medicover Prosta
Centrum Medicover Puławska
Centrum Medicover Wołoska

Bielsko-Biała

Centrum Medicover Bielsko-Biała

Bydgoszcz

Centrum Medicover Bydgoszcz

Gdańsk

Centrum Medicover Gdańsk Forum
Centrum Medicover Grunwaldzka Gdańsk

Gdynia

Centrum Medicover Gdynia Górskiego

Gliwice

Centrum Medicover Gliwice

Katowice

Centrum Medicover Bednorza
Centrum Medicover Chorzowska
Centrum Medicover Graniczna
Centrum Medicover Żelazna

Kraków

Centrum Medicover Bora-Komorowskiego
Centrum Medicover Czerwone Maki
Centrum Medicover Fabryczna
Centrum Medicover Jasnogórska
Centrum Medicover Podgórska
Centrum Medicover Świętokrzyska

Lublin

Centrum Medicover Lublin

Łódź

Centrum Medicover Piłsudskiego
Centrum Medicover Pomorska

Poznań

Centrum Medicover Plac Andersa - Poznań
Centrum Medicover Malta
Centrum Medicover Kolorowa

Szczecin

Centrum Medicover Szczecin

Wrocław

Centrum Medicover Globis
Centrum Medicover Tarasy Grabiszyńskie

Czy warto szczepić się na grypę?

Niechęć do szczepień przeciwko grypie jest nieuzasadniona, szczepionka jest bezpieczna, zanim zostanie wprowadzona do obrotu przechodzi badania skuteczności i bezpieczeństwa. Dodatkowo każda nowa partia szczepionek na bieżąco jest kontrolowana przed dopuszczeniem do sprzedaży.

Korzyści ze szczepienia znacząco górują nad niedogodnościami związanymi z podaniem zastrzyku, szczepienie zapewnia ochronę przed zachorowaniem i powikłaniami. Rozważ, w porozumieniu ze swoim lekarzem, coroczne szczepienie przeciwko grypie.

Wszyscy powinniśmy mieć na uwadze, że grypa jest poważną chorobą, która obarczona jest dużym ryzykiem powikłań i nie powinna być lekceważona, a szczepienie zaniedbywane.

Rodzaje szczepionek na grypę

Wirusy obu typów A i B występują równocześnie w Polsce od 2001 roku. Od 2017 roku do obrotu na terenie naszego kraju dopuszczono preparat czterowalentny (QIV, quadrivalent influenza vaccine) zawierający dodatkowo drugi szczep wirusa grypy B. W innych państwach Europy preparat QIV jest dostępny od 2013 roku.

Preparat czterowalentny (QIV) jest zdecydowanie bardziej dopasowany do panującej obecnie sytuacji epidemiologicznej grypy niż szczepionka trójwalentna - TIV. W jej wzbogaconym składzie znajduje się teraz drugi szczep wirusa B, tj. podtyp Phuket. 

Nowa szczepionka eliminuje problem związany z jednoczesnym krążeniem obu szczepów wirusa typu B. Preparat trójwalentny chronił tylko na szczep Victoria, co podczas ostatnich sezonów grypowych było związane z niedopasowaniem składu szczepionki do sytuacji epidemiologicznej.

Szczepionka czterowalentna ze względu na szeroki zakres ochrony jest rekomendowana przez wszystkie najważniejsze instytucje związane z ochroną zdrowia i zdrowiem publicznym. Coraz więcej państw opracowuje swoje lokalne rekomendacje, w tym również Polska. Za zalecenia w temacie profilaktyki grypy, w Polsce odpowiedzialny jest zespół ekspertów z Ogólnopolskiego Programu Zwalczania Grypy.

Efektem ich pracy jest wydanie dwóch następujących rekomendacji:

Szczepienie z użyciem szczepionki czterowalentnej przeciw grypie zaleca się u wszystkich osób (po ukończeniu 6 miesiąca życia), które chcą uniknąć zachorowania i nie mają przeciwwskazań do szczepienia.

Skład szczepionek w sezonie grypowym 2025/2026

Każdego roku na rynku dostępne są szczepionki przeciw grypie o zaktualizowanym składzie, ponieważ wirus grypy charakteryzuje się wysoką zmiennością.

Zgodnie z zaleceniami Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) 4-walentne szczepionki przeciw grypie przygotowane są na każdy sezon w oparciu o nowo pojawiąjące się mutacje.

Influvac Tetra, podobnie jak inne preparaty szczepionkowe dopuszczone do obrotu w Polsce, jest preparatem czterowalentnym. Jego skład antygenowy jest zgodny z zaleceniami Światowej Organizacji Zdrowia dla półkuli północnej i decyzją Unii Europejskiej na sezon 2025/2026:

A/Victoria/4897/2022 (H1N1)pdm09 A/Croatia/10136RV/2023 (H3N2)

B/Austria/1359417/2021

B/Phuket/3073/2013

Jak działa szczepionka przeciw grypie?

Ogólna zasada działania szczepionek jest taka, że zawarte w ich składzie antygeny (wirusów lub bakterii) mobilizują układ odpornościowy do działania tak, aby w sytuacji prawdziwego zakażenia, był on zdolny do szybkiego i skutecznego zwalczania drobnoustrojów.

Jak długo organizm nabywa odporność?

Zetknięcie się organizmu człowieka z zabitymi wirusami grypy obecnymi w szczepionce powoduje wytworzenie się przeciwciał. Już w ciągu tygodnia po szczepieniu wytwarzane są przeciwciała, ich poziom stale rośnie tak, by po 2 tygodniach osiągnąć maksymalne stężenie, które utrzymuje się na stałym poziomie przez około 24 tygodnie.

Niepożądane powikłania po szczepionce na grypę

Niekiedy po podaniu szczepionki mogą pojawić się powikłania, nazywane niepożądanym odczynem poszczepiennym (NOP). Zazwyczaj ma on łagodny i krótkotrwały przebieg. Wśród najczęstszych objawów NOP mogą znaleźć się: 

• gorączka;
• złe samopoczucie;
• odczyny miejscowe;
• wymioty, nudności lub biegunka

Szczepionki na grypę dostępne w Medicover

W sezonie 2025/2026 dla Pacjentów mających opiekę w Medicover dostępna będzie w naszych Centrach Medycznych (w ramach posiadanego abonamentu) bezpłatna szczepionka przeciw grypie:

• Influvac Tetra – to czynne uodpornienie dorosłych, w tym kobiet w ciąży oraz dzieci od ukończenia 6. miesiąca życia, a także bierne uodpornienie niemowląt od urodzenia do wieku poniżej sześciu miesięcy po szczepieniu kobiet w ciąży. Pozostali Pacjenci w Centrach Medicover mogą zaszczepić się odpłatnie.

Pozostali Pacjenci w Centrach Medicover mogą zaszczepić się odpłatnie.

FAQ - najczęściej zadawane pytania

Ile kosztuje szczepionka na grypę?

Koszt szczepionki przeciwko grypie zależy od placówki oraz uprawnień pacjenta. W wielu przypadkach – na przykład w ramach abonamentu medycznego lub programów refundacyjnych – szczepionka jest dostępna bezpłatnie. Osoby, które nie kwalifikują się do refundacji, mogą skorzystać z odpłatnego szczepienia w wybranych ośrodkach medycznych Medicover.

Czy szczepionki przeciw grypie są skuteczne?

Tak. Szczepionki przeciw grypie zapewniają skuteczną ochronę – u około 90% zaszczepionych osób zapobiegają zachorowaniu. Nawet jeśli dojdzie do infekcji, przebieg choroby jest zwykle łagodniejszy, krótszy i bez groźnych powikłań. Skład szczepionki jest co roku aktualizowany zgodnie z rekomendacjami Światowej Organizacji Zdrowia (WHO), aby chronić przed najczęściej występującymi szczepami wirusa w danym sezonie.

Jak wygląda refundacja szczepionek przeciw grypie w sezonie 2025/2026?

W sezonie 2025/2026 szczepionki przeciw grypie są bezpłatne dla dzieci i młodzieży do 18. roku życia, osób powyżej 65. roku życia oraz kobiet w ciąży i połogu. Dla dorosłych w wieku 18-64 lata obowiązuje refundacja na poziomie 50%.

Czego nie wolno robić po szczepieniu przeciw grypie?

Po szczepieniu przeciw grypie zaleca się unikanie intensywnego wysiłku fizycznego i nadmiernego stresu przez kilka dni. Należy również obserwować ewentualne reakcje niepożądane i w razie ich wystąpienia skontaktować się z lekarzem. Nie należy również stosować leków przeciwgorączkowych profilaktycznie przed szczepieniem, jeśli pacjent nie uzyskał takich wskazań od lekarza prowadzącego.

Jak długo działa szczepionka na grypę?

Ochrona po szczepieniu przeciw grypie rozwija się około 2 tygodnie po podaniu szczepionki i utrzymuje się przez około 6 do 12 miesięcy, dlatego konieczne jest coroczne powtarzanie szczepienia.

Czy trzeba mieć skierowanie na szczepienie przeciwko grypie?

Nie, szczepienie przeciwko grypie nie wymaga skierowania od lekarza. Wymagana jest jednak wcześniejsza kwalifikacja medyczna, którą przeprowadza lekarz lub pielęgniarka przed podaniem szczepionki.

Jaka jest najnowsza szczepionka na grypę?

w Medicover w sezonie 2025/26 będzie dostępna jedna szczepionka przeciwko grypie - Influvac Tetra. Wskazania rejestracyjne preparatu Influvac Tetra to czynne uodpornienie dorosłych, w tym kobiet w ciąży oraz dzieci od ukończenia 6. miesiąca życia, a także bierne uodpornienie niemowląt od urodzenia do wieku poniżej sześciu miesięcy po szczepieniu kobiet w ciąży. Szczepienia można wykonywać przez cały sezon epidemiczny, najlepiej przed rozpoczęciem aktywności  wirusa grypy w danej populacji. 

Jakie są wskazania do szczepienia?

Szczepienie przeciwko grypie zaleca się wszystkim osobom w wieku powyżej 6 mies. życia. W szczególności ochroną powinny zostać objęte osoby z następujących grup:

• zdrowe dzieci w wieku od ukończenia 6 miesiąca życia do 18 roku życia,
• osoby po 55 roku życia,
• dorośli i dzieci, chorzy na przewlekłe choroby układu sercowo-naczyniowego, oddechowego (w tym chorzy na astmę), choroby nerek, choroby wątroby, choroby neurologiczne, choroby hematologiczne, choroby metaboliczne (w tym chorzy na cukrzycę), z niedoborami odporności, po transplantacji narządów,
• dzieci z wadami wrodzonymi serca, oraz z grup ryzyka (np. zakażonych wirusem HIV, ze schorzeniami immunologiczno-hematologicznymi),
• kobiety w ciąży lub planujące ciążę,
• osoby mający bliski kontakt zawodowy lub rodzinny z dziećmi w wieku do ukończenia 6 miesiąca życia oraz z osobami w wieku podeszłym lub przewlekle chorymi,
• pracownicy ochrony zdrowia (personel medyczny oraz personel administracyjny), pracownicy szkół, handlu, transportu, funkcjonariusze publiczni, w szczególności: policja, wojsko, straż graniczna, straż pożarna,
• pensjonariusze domów spokojnej starości, domów pomocy społecznej oraz innych placówek zapewniających całodobową opiekę osobom niepełnosprawnym, przewlekle chorym lub osobom w podeszłym wieku.

Jakie inne szczepienia ochronne warto wykonać?

• Szczepienie przeciwko krztuścowi
• Szczepienie na meningokoki
• Szczepienie na KZM
• Szczepienie na WZW typu A
• Szczepienie na WZW typu B

Źródła:

1. J. Mrukowicz, A. Gładysz, P. Sawiec, „Grypa”, Medycyna Praktyczna 
2. A. Baumann – Popczyk, M. Sadkowska-Todys, A. Zieliński, „Choroby zakaźne i pasożytnicze – epidemiologia i profilaktyka”, rozdział „Grypa sezonowa”, α - medica Press, 2014 r.
3. Puls Medycyny, “Nowe rekomendacje szczepień przeciwko grypie”
4. szczepienia.pzh.gov.pl - Portal o szczepieniach powstały z inicjatywy Narodowego Instytutu Zdrowia Publicznego - Państwowy Zakład Higieny i Polskiego Towarzystwa Wakcynologii
5. Zaszczep się wiedzą, „Jak działa szczepionka?”, oraz I.Flic-Redlińska, „Szczepionki, nie daj się zwariować”, wyd. Otwarte, Kraków 2016, s. 16-18
6. zaszczepsiewiedza.pl - oficjalny portal ogólnopolskiej akcji informacyjno-edukacyjnej o nazwie „Zaszczep się wiedzą”, który rozpowszechnia rzetelną i popartą dowodami wiedzę nt. szczepień.
7. Ogólnopolski Program Zwalczania Grypy, „Rekomendacje QIV OPZG”
8. szczepienia.pzh.gov.pl/faq/jaki-jest-poziom-zaszczepienia-przeciw-grypie-w-polsce/
9. szczepienia.pzh.gov.pl/szczepionki/grypa/
10. www.gov.pl/web/zdrowie/szczepienia1
11. szczepienia.pzh.gov.pl/faq/jakie-szczepienia-zaleca-sie-w-czasie-ciazy/
12. pacjent.gov.pl/aktualnosc/tansze-lub-bezplatne-szczepienia-na-grype
13. pacjent.gov.pl/aktualnosc/tansze-lub-bezplatne-szczepienia-na-grype
14. Program Szczepień Ochronnych na rok 2024.
15. Choroby zakaźne i zatrucia w Polsce - 2023 r. (pzh.gov.pl)
16. Choroby zakaźne i zatrucia w Polsce - 2024 r. (pzh.gov.pl)
17. https://www.medicover.pl/szczepienia/grypa/
18. https://szczepienia.pzh.gov.pl/faq/jak-sa-refundowane-szczepionki-przeciw-grypie-w-sezonie-2024-2025/
19. https://mgr.farm/aktualnosci/szczepionki-p-grypie-zaczynaja-pojawiac-sie-w-aptekach/