Biomechaniczna ocena narządu ruchu

Sport służy zdrowiu, ale bywa też szkodliwy. Może pogłębiać wady postawy, powodować urazy, bóle stawów czy kręgosłupa. Badania biomechaniczne pomogą skorygować twój trening, by był efektywny i zdrowy.

Bez względu na to, czy przygotowujesz się do maratonu, grasz w tenisa, chodzisz na jogę lub CrossFit, powinieneś podejść do sprawy profesjonalnie i zrobić sobie odpowiednie badania. Jeśli w trakcie treningu czy biegania powtarzasz określony ruch i robisz to nieodpowiednio możesz nabawić się kontuzji lub pogłębić wady układu kostno-stawowego. Warto też dobrać poziom wysiłku do możliwości swojego organizmu. Wtedy jest on efektywniejszy i pozwala osiągnąć lepsze wyniki.

Podejście profesjonalne

Jeśli zdecydowaliśmy się na regularne treningi, kupiliśmy wejściówkę do fitness klubu, zainwestowaliśmy w dobre buty i odzież sportową, nie zapomnijmy o profesjonalnym przygotowaniu zdrowotnym. Tzw. biomechaniczna ocena funkcjonalna to grupa badań i testów, która pozwala obiektywnie ocenić poprawność wykonywania podstawowych ruchów, zdolność do utrzymania równowagi i określenia pozycji własnego ciała w przestrzeni oraz siłę i wytrzymałość mięśniową. Stanowi kompleksową diagnostykę układu nerwowo – mięśniowego. Dzięki temu możemy skorygować popełniane w trakcie ćwiczeń błędy, dobrać odpowiednie obciążenia i poziom wysiłku, otrzymujemy też rekomendacje ćwiczeń ukierunkowanych na poprawę funkcjonowania układu nerwowo – mięśniowego. Badanie określa też możliwości powrotu do sportu po urazie lub zabiegu operacyjnym.

Ocena wykonywanych ruchów  

Jednym z badań w ramach biochemicznej oceny funkcjonalnej jest sprawdzian jakości wykonywania podstawowych wzorców ruchowych według FMS (Functional Movement Screen). Test składa się z kilku zadań ruchowych, które pozwalają wychwycić błędy przy wykonywaniu ruchu w ramach konkretnego ćwiczenia. Ocenia też ruchomość stawów i koordynację. Jednym z zadań jest np. głęboki przysiad z drążkiem trzymanym nad głową. Badający ocenia ruchomość i symetryczność stawów biodrowych, kolanowych oraz skokowych. Drążek trzymany ponad głową pozwala na analizę mobilności obręczy barkowej i odcinka piersiowego kręgosłupa. Dzięki takiemu testowi możemy poprawić jakość ruchu, co przełoży się na wynik sportowy oraz zmniejszy ryzyko przeciążeń i kontuzji w obrębie kolan, barków, bioder czy kręgosłupa. 

Badanie siły i wytrzymałości mięśniowej

Systemem Biodex to aparat wyposażony w wygodny, obrotowy, przesuwany na podstawie fotel oraz urządzenia pomiarowe. Badany wykonuje np. ruch nogą, do której podłączone są przyrządy pomiarowe. System bada siłę mięśni przy różnych rodzajach ruchu. Pozwala na ocenę stanu poszczególnych grup mięśni w czasie pracy, mierzy stopień ich siły i koordynacji. Sprawdza, jaka jest najwyższa wartość siły mięśnia oraz jego wytrzymałość w każdym momencie ruchu. Dzięki określeniu tych cech motorycznych i pracy nad nimi można uniknąć ryzyka wystąpienia kontuzji.

Poczucie równowagi i symetria ciała

W czasie oceny strategii posturalnej z wykorzystaniem systemu DELOS trzeba stanąć na kołyszącej się płycie i patrzeć w monitor, na którym obraz ma wywołać poczucie braku równowagi. Test przeprowadza się na stabilnym i niestabilnym podłożu oraz przy oczach otwartych i zamkniętych. Na podstawie dynamicznej i statycznej oceny zachowania równowagi możliwe jest określenie sposobu kontroli postawy. Wykorzystując system DELOS możliwe jest stworzenie programu treningowego, dzięki któremu osiągniemy poprawę w codziennym funkcjonowaniu: zmniejszymy ryzyko powstania kontuzji, upadku.

Warto poddać się ocenie prawidłowego obciążenia kończyn dolnych z wykorzystaniem systemu GAMMA, za pomocą którego bada się symetrię pracy ciała. Badanie polega na przemieszczeniu środka ciężkości podczas statycznych i dynamicznych ćwiczeń wykonywanych na obu nogach. Widoczna asymetria jest cenną wskazówką do pracy z zakresu rehabilitacji, aby w przyszłości uniknąć kontuzji. 

Autor: Halina Pilonis
Konsultacja merytoryczna: Ewa Smoleń – Koordynator Rehabilitacji Medicover