Kapsułka endoskopowa

Endoskopia kapsułkowa to najnowocześniejsza obecnie metoda diagnostyczna pozwalająca na uzyskanie w sposób nieinwazyjny obrazu wnętrza przewodu pokarmowego.

Endoskopia kapsułkowa jest procedurą, która korzysta z maleńkiej kamery bezprzewodowej, którą fizycznie połyka pacjent. Podczas przemieszczania się kapsułki przez układ pokarmowy, aparat w niej umieszczony wykonuje tysiące zdjęć tworząc film, który jest następnie poddawany analizie lekarza.

Endoskopia kapsułkowa pomaga lekarzowi zobaczyć wnętrze jelita cienkiego - miejsca, do których dostęp w tradycyjny sposób (gastrofiberoskopia, kolonoskopia) jest praktycznie niemożliwy. Jest przy tym badaniem bezpiecznym, dobrze tolerowanym przez pacjentów, można je wykonać ambulatoryjnie u dorosłych i dzieci w wieku powyżej 9-10 lat. W trakcie badania (rejestrowania) pacjent może kontynuować swoją zwykłą codzienną aktywność i w żaden sposób nie odczuwa obecności kamery w swoim organizmie.

Przeciwwskazania do wykonanie badania - kapsułką endoskopową

  • zwężenie i niedrożność przewodu pokarmowego
  • przetoka (na podstawie wcześniej wykonanych badań)
  • zaburzenia połykania i motoryki przewodu pokarmowego
  • wszczepiony stymulator serca, kardiowerter-defibrylator, ponieważ fale radiowe emitowane przez kapsułkę endoskopową mogą zakłócać pracę tych urządzeń i stanowić poważne zagrożenie dla zdrowia lub życia
  • przebyte liczne operacje brzuszne (zrosty)
  • ciąża

Przygotowanie pacjenta do badania

Aby badanie było wykonane w sposób prawidłowy i dostarczało obrazów o dobrej jakości, pacjent powinien zastosować się do zaleceń lekarza przed planowaną procedurą.

Przed planowanym badaniem kapsułkami endoskopowymi należy udać się do lekarza-gastroenterologa w celu kwalifikacji do procedury i uzyskania niezbędnych informacji dotyczących przygotowania.

Lekarz zapyta m.in. o:

  • leki przyjmowane na stałe (może zajść potrzeba modyfikacji ich dawek)
  • przebyte w przeszłości zabiegi chirurgiczne jamy brzusznej
  • trudności w połykaniu i schorzenia układu trawiennego
  • wszczepione urządzenia elektryczne w/w, ponieważ te informacje mogą okazać się istotne z punktu, bezpieczeństwa procedury i służą ostatecznej kwalifikacji do badania

W trakcie badania żołądek, jelito cienkie i grube powinno być oczyszczone. W tym celu należy:

  • 3 dni przed badaniem pozostać na diecie półpłynnej
  • w dniu poprzedzającym badanie przyjąć środek przeczyszczający przepisany przez lekarza kwalifikującego do badania
  • ostatni posiłek to obiad (np. krem) w dniu poprzedzającym badanie

Do czasu rozpoczęcia badania wolno pić tylko wodę w dowolnej ilości. Dobre nawodnienie pacjenta jest ważne, gdyż umożliwia to prawidłowe działanie kapsułki oraz przesyłanie obrazów do odbiornika.

Przez 24 godziny przed badaniem nie należy palić papierosów - nikotyna zwiększa motorykę przewodu pokarmowego, przez co przyspiesza pasaż kapsułki endoskopowej, a 2 godziny przed badaniem nie wolno przyjmować leków doustnie - nie zdążą one się wchłonąć i wpłyną na jakość uzyskanego obrazu.

Na 24 h przed badaniem pacjent nie powinien używać żadnych kremów ani balsamów do ciała (szczególnie w obrębie klatki piersiowej). Używając kabli do transmisji danych ważne jest, aby pacjent miał luźne ubranie.

Postępowanie w trakcie badania

Badanie nie wymaga znieczulenia lub podawania środków przeciwbólowych. Po założeniu urządzenia zewnętrznego pacjent połyka kapsułkę w pozycji siedzącej. O nawiązaniu prawidłowego połączenia między kapsułką i rejestratorem świadczy paląca się dioda rejestratora.

  • W trakcie trwania badania pacjent nie może niczego jeść, wolno pić tylko wodę przez cały czas trwania badania, szklankę co godzinę.
  • Normalny posiłek można zjeść po zakończeniu badania.
  • Niewskazany jest intensywny wysiłek oraz podnoszenie ciężarów (wzmożone pocenie).
  • Podczas rejestracji nie należy wykonywać gwałtownych ruchów, w tym zgięć i skłonów tułowia, aby elektrody rejestrujące nie odkleiły się od skóry.
  • Ze względu na wrażliwość rejestratora, okablowania oraz elektrod, pacjent podczas badania powinien powstrzymywać się od kąpieli w wannie, brania prysznica - (dopuszczalne jest mycie miejscowe).
  • Należy unikać pomieszczeń z rezonansem magnetycznym (MRI), radiowych wież transmisyjnych oraz elektrycznych koców itp. Dozwolone jest korzystanie z komputera, telefonu komórkowego oraz słuchanie radia. Powinno się także co jakiś czas sprawdzać połączenie między kapsułką a odbiornikiem (obserwacja diody, jeżeli urządzenie nie posiada alarmu dźwiękowego).

Postępowanie po zakończeniu badania

  • Nie można robić badań rezonansem magnetycznym (MRI) przez następne 30 dni oraz w dniu po badaniu. Jeśli lekarz zarekomenduje można wykonać prześwietlenie brzucha w celu lokalizacji niewydalonej kapsułki.
  • Kapsułka powinna zostać wydalona w naturalnym 24 - 48 godzinnym cyklu, jest ona jednorazowego użytku nie podlega zwrotowi.

Czy mogą zdarzyć się powikłania po tym zabiegu?
Głównym powikłaniem badania jest utknięcie kapsułki w przewodzie pokarmowym, które może wymagać interwencji chirurgicznej. Ryzyko to ocenia się na poniżej 0,75%-1%, ale odsetek ten może być wyższy u pacjentów z chorobą Crohna lub stosujących przewlekle niesterydowe leki przeciwzapalne (możliwość zwężeń).