Opieka domowa nad pacjentem z potwierdzonym zakażeniem koronawirusem SARS-CoV-2

Przy wzrastającej wciąż liczbie zakażeń koronawirusem SARS-CoV-2 część pacjentów z dodatnim wynikiem badania jest kierowana do domów. Dlaczego i których osób to dotyczy? Jak się opiekować w domu osobą chorą na COVID-19?
Koronawirus opieka domowa nad chorym nad COVID-19.

COVID-19 kogo leczyć w domu?

Chorzy z potwierdzonym wynikiem zakażenia (dodatni wynik testu RT-PCR), zbadani przez lekarza, którzy nie mają objawów choroby lub wykazują łagodne bądź umiarkowane objawy COVID-19, czyli np. stan podgorączkowy, kaszel, ból gardła, osłabienie, są poddawani izolacji w warunkach domowych.

Lekarz kierujący  do odbywania izolacji w warunkach domowych przekazuje tę informację systemem gabinet.gov.pl do powiatowej stacji sanitarno-epidemiologicznej. Osoby pracujące powinny otrzymać również zwolnienie lekarskie.

Po pojawieniu się tej informacji w systemie, powiatowa stacja sanitarno-epidemiologiczna rozpoczyna procedurę i prosi o sporządzenie listy osób, z którymi ostatnio osoba zakażona miała kontakt  – Inspekcja Sanitarna przeprowadzi wywiad i rozpocznie  dochodzenie epidemiologiczne.

Jeżeli u pacjenta nie wystąpią objawy COVID-19, izolacja domowa trwa 10 dni.

W przypadku, gdy w czasie izolacji domowej wystąpią objawy zakażenia SARS-CoV-2, lekarz przedłuży izolację, a jej zakończenie może nastąpić nie wcześniej niż po 13 dniach od dnia wystąpienia objawów. Może to zrobić za pomocą teleporady, ale może też zdecydować o konieczności wizyty stacjonarnej.

W przypadku izolacji szpitalnej i w izolatorium o zakończeniu izolacji decyduje lekarz sprawujący opiekę nad pacjentem. Jej zakończenie nie może nastąpić wcześniej niż po 13 dniach od dnia wystąpienia objawów, a ostatnie 3 dni muszą być bez objawów choroby. W przypadku osób, które mają obniżoną odporność lub współistniejące choroby przewlekłe izolacja może zostać przedłużona do 20 dni.

Odosobnienie chorego ma na celu odciążenie placówki opieki zdrowotnej i zapewnienie miejsca w szpitalach osobom bardziej potrzebującym pomocy, z ciężkimi objawami choroby.

COVID-19 łagodne objawy

Światowa Organizacji Zdrowia (WHO) również wydała zalecenia dotyczące bezpiecznej opieki domowej nad pacjentami podejrzanymi o zakażenie lub zakażonymi nowym koronawirusem (SARS-CoV-2), u których występują łagodne objawy i brak u nich towarzyszących schorzeń przewlekłych, takich jak: choroby płuc lub serca, niewydolność nerek lub zaburzenia odporności, które narażają pacjenta na zwiększone ryzyko wystąpienia powikłań. Są to:

  • niska gorączka (poniżej 38°C),
  • kaszel,
  • złe samopoczucie,
  • nieżyt nosa lub ból gardła,
  • utrata węchu i/lub smaku,
  • objawy żołądkowo-jelitowe, takie jak nudności, wymioty lub biegunka.

Duszność lub trudności w oddychaniu, obecności flegmy lub krwioplucia, splatanie czy senność, są objawami dyskwalifikującymi do objęcia opieką domową.

Przeczytaj: Koronawirusy i COVID-19 - objawy, jak się ochronić? 

COVID-19 opieka w mieszkaniu

W przypadkach, w których opieka może odbywać się w domu:

  • warunki mieszkaniowe powinny być odpowiednie do zapewnienia opieki;
  • pacjent i jego opiekunowie (rodzice, małżonkowie, inni członkowie rodziny lub przyjaciele) powinni przestrzegać środków ostrożności, które są zalecane w ramach izolowanej opieki domowej (m.in. higiena rąk, higiena kaszlu i kichania, utrzymanie w czystości środowiska domowego, ograniczenia w poruszaniu się po domu lub poza nim);
  • w czasie opieki domowej wskazane jest utrzymywanie kontaktu z lekarzem i/lub personelem służb sanitarnych.
  • opieka powinna trwać do momentu całkowitego ustąpienia objawów.

W sytuacji pogorszenia się stanu zdrowia, czyli uporczywej gorączki powyżej 39°C, duszności, bólu w klatce piersiowej, krwawienia z nosa, wybroczyn na skórze, należy niezwłocznie wezwać pogotowie ratunkowe, informując  o rozpoznaniu COVID-19 i izolacji w warunkach domowych.

COVID-19 kwarantanna dla domowników

Ponieważ domownicy osoby chorej są narażeni na największe ryzyko zakażenia, również podlegają kwarantannie przez cały okres izolacji domowej i 10 dni od dnia uznania osoby chorej za zdrową. Nie mogą opuszczać domu, robić zakupów, kontaktować się z chorym (chyba że w celu zapewnienia mu niezbędnej opieki) ani sąsiadami.

Jeśli są zatrudnieni, powinni złożyć pracodawcy oświadczenie, że przebywają w kwarantannie, co usprawiedliwi ich nieobecność w pracy i pozwoli ustalić zasady wykonywania telepracy lub gdy jest to niemożliwe, będzie podstawą do wypłacenia zasiłku chorobowego. W przypadku wątpliwości ze strony pracodawcy może on zweryfikować informację o kwarantannie w powiatowej stacji sanitarno-epidemiologicznej.

Nie oznacza to jednak, że chorzy podczas izolacji domowej są zostawieni sami sobie. Warunki takiej izolacji są jasno określone.

Na osoby, z którymi osoba z potwierdzonym zakażeniem SARS-Cov-2 miała kontakt może zostać nałożona 10-dniowa kwarantanna, jeżeli charakter tego kontaktu niósł ryzyko przeniesienia zakażenia (tzw. bliski kontakt). Pozostałe osoby z kontaktu zostaną objęte nadzorem epidemiologicznym.

Pobierz plik: Zasady odbywania kwarantanny i izolacji obowiązujące od 3 listopada 2020 r. (PDF)

COVID-19 zalecenia dla pacjentów w domu

Zalecenia dla pacjentów z potwierdzonym zakażeniem koronawirusem SARS-CoV-2, ze wskazaniem do izolacji w warunkach domowych (wg Głównego Inspektoratu Sanitarnego):

  • Dwa razy dziennie wykonuj pomiar temperatury ciała, przyjmuj co najmniej 1,5 litra płynów dziennie, spożywaj 3-4 lekkostrawne posiłki.

  • Przebywaj (całą dobę) w jednym, dobrze wentylowanym pokoju (tzn. z możliwością otwarcia okien i/lub drzwi), w którym nie mieszkają/nie przebywają inni domownicy.

  • Nie wchodź do innych pomieszczeń zwłaszcza, jeśli ktoś w nich przebywa.

  • Inni domownicy nie powinni zbliżać się do Ciebie bliżej niż na 1,5 metra.

  • Często otwieraj okno,  wietrz  pokój.

  • Jeśli musisz wyjść  z  pokoju,    do  łazienki,  załóż  maskę  na  usta i nos (maseczka chirurgiczna lub samodzielnie sporządzona z tkaniny albo ręcznik).

  • Osoby ze wspólnego gospodarstwa domowego/opiekunowie powinni w Twojej obecności lub w pomieszczeniu, w którym przebywasz, nosić szczelnie przylegającą maseczkę ochronną (zakrywającą usta i nos (maseczka chirurgiczna lub samodzielnie sporządzona z tkaniny albo ręcznik).

  • Nie korzystaj z wentylatorów, klimatyzacji, ani oczyszczaczy powietrza.

  • Staraj się komunikować  z  otoczeniem  poprzez  telefon, 

  • Nie wynoś rzeczy z pokoju, z którego korzystasz.

  • Jeżeli w mieszkaniu  jest  wspólna  toaleta/łazienka,  korzystaj  z  niej  oddzielnie,  najlepiej  jako  ostatni z domowników, myj po sobie urządzenia, z których korzystasz, zdezynfekuj WC dostępnymi dla gospodarstw domowych środkami, przed wyjściem umyj dokładnie ręce.

  • Używaj wyłącznie własnych ręczników. Ręczniki i przybory toaletowe, np. szczoteczkę do zębów trzymaj w pokoju, w którym odbywasz izolację.

  • Zmieniaj pościel i piżamę co 2 dni, a ręczniki codziennie.

  • Zużytą pościel, ręczniki i brudne ubrania wkładaj do worka plastikowego w pokoju, a kiedy się zapełni, wystaw go za drzwi, tak aby inna osoba mogła zrobić pranie.

  • Śmieci wrzucaj do plastikowego worka (poproś o zawieszenia pustego worka na klamce), a kiedy się zapełni, wystaw go za drzwi, tak aby inna osoba mogła go wyrzucić do śmietnika.

  • Używaj oddzielnych sztućców, talerzy, kubków, szklanek. Powinny być przeznaczone tylko dla ciebie.

  • Brudne naczynia po spożyciu posiłku wystawiaj za drzwi pokoju, aby inna osoba umyła je w zmywarce w temp. minimum 60⁰C z użyciem detergentu lub ręcznie środkiem myjącym do naczyń i pod gorącą wodą. Po zmywaniu, osoba myjąca naczynia musi umyć ręce wodą z mydłem.

COVID-19 a czystość w domu

Zasady utrzymywania czystości w środowisku domowym w trakcie izolacji osoby chorej na COVID-19

Dezynfekowanie powierzchni dotykowych

Należy kilka razy dziennie dezynfekować, w gumowych rękawiczkach, powierzchnie dotykowe:

  • klamki do drzwi, blaty stołów, uchwyty: lodówki, szafek, czajnika, armaturę łazienkową, toalety;
  • telefony, klawiatury, piloty telewizyjne, tablety, stoliki nocne, włączniki światła.

Pranie ubrań, pościeli

Należy:

  • prać rzeczy osoby chorej w oddzielnym wsadzie, bez ubrań innych domowników,
  • wrzucić ubrania do pralki bezpośrednio z worka, bez ich dotykania,
  • prać w temperaturze najwyższej dopuszczalnej dla pranych tkanin, ale nie niższej niż 60 stopni C, z użyciem detergentu, przez co najmniej 40 minut,
  • używać ubrań, które można prać w temperaturze 60 stopni C,
  • po załadunku pralki umyć lub zdezynfekować ręce.

Nie wolno wysyłać rzeczy do pralni.

Wyrzucanie śmieci

Należy pamiętać, aby:

  • wyrzucać śmieci z domu/mieszkania/spod  drzwi pokoju osoby chorej na COVID-19  w gumowych rękawiczkach, pakować je w drugi worek.
  • po zdjęciu rękawic wyrzucić je, umyć lub zdezynfekować ręce.

Należy poprosić telefonicznie/ mailowo (rodzinę, przyjaciół lub ośrodek pomocy społecznej) o pomoc w dostarczeniu zakupów, leków, załatwieniu niezbędnych spraw.

Osoba dostarczającą potrzebne produkty powinna zostawiać je pod drzwiami domu/mieszkania osoby chorej i zawiadamiać ją w ustalony sposób, tak by nie kontaktować się bezpośrednio.

 

Prezentowanych informacji o charakterze medycznym nie należy traktować jako wytycznych postępowania medycznego w stosunku do każdego pacjenta. O postępowaniu medycznym, w tym o zakresie i częstotliwości badań diagnostycznych i/lub procedur terapeutycznych decyduje lekarz indywidualnie, zgodnie ze wskazaniami medycznymi, które ustala po zapoznaniu się ze stanem pacjenta. Lekarz podejmuje decyzję w porozumieniu z pacjentem. W przypadku chęci realizacji badań nieobjętych wskazaniami lekarskimi, pacjent ma możliwość ich odpłatnego wykonania.
autor Beata Tarnowska, Specjalista ds. Informacji Medycznej Medicover
Data dodania 10.04.2020
Data ostatniej aktualizacji 12.11.2020