Hemoroidy, wstydliwa choroba

„Nie siedź na zimnym, bo dostaniesz wilka” – wielu z nas pamięta takie ostrzeżenia z dzieciństwa. Żylaki odbytu co prawda nie biorą się z zimna, ale już siedzący tryb życia może predysponować do wystąpienia tej przypadłości. Do uważanej za wstydliwą, bo dotyczącej intymnych części ciała dolegliwości pacjenci krępują się przyznać lekarzowi. A żylaki odbytu są chorobą cywilizacyjną – dotykają nie tylko osób starszych, ale coraz częściej w młodszym wieku.
We wczesnym stadium objawy hemoroidów można łagodzić domowymi sposobami.

Hemoroidy w jęz. greckim oznaczają krwawienie. Guzki krwawnicze ma każdy – uszczelniają kanał odbytu i pomagają w kontroli nad oddawaniem stolca i gazów. Problem pojawia się, gdy z powodu zalegania krwi powstaje stan zapalny.

Przyczyny powstawania hemoroidów 

Przyczyny powstawania hemoroidów nie są do końca poznane – czynnikiem predysponującym jest wiek – zanikanie tkanki łącznej, odpowiedzialnej za właściwe umocowanie hemoroidów, wzrost napięcia lub przerost mięśni zwieracza wewnętrznego odbytu, ale też uwarunkowania genetyczne, zła dieta, zaparcia – praca w pozycji siedzącej lub stojącej, ciąża i poród, nadciśnienie, otyłość. – Do czynników etiologicznych choroby guzków krwawniczych należą: styl życia, który w znacznym stopniu przyczynia się do rozwoju choroby hemoroidalnej. Zagrożeniem może być długotrwała praca w pozycji siedzącej, na którą narażeni są kierowcy samochodów, pracownicy biurowi oraz osoby mało aktywne fizycznie, przewlekłe zaparcia, nadmierna otyłość, stosowanie pikantnych przypraw, nadużywanie alkoholu i innych używek. Negatywny wpływ może również mieć uprawianie niektórych dyscyplin sportowych, zwłaszcza sporty siłowe – np. podnoszenie ciężarów, a także przewlekłe biegunki, nadużywanie środków przeczyszczających, okres ciąży i porodu – mówi dr n. med. chirurg Andrzej Lewczuk, specjalista Medicover. – Poza wymienionymi do innych czynników zalicza się: guzy miednicy mniejszej, nadmierne parcie na stolec, zwiększone napięcie zwieracza wewnętrznego odbytu, nadciśnienie wrotne, stany zapalne okolicy odbytu, nadmierna wiotkość tkanki łącznej – dodaje.

Hemoroidy – nie zwlekaj z wizytą u proktologa

Ponieważ dolegliwość, z racji intymnego umiejscowienia, jest zwykle długo trzymana w tajemnicy, pacjenci najczęściej zgłaszają się do lekarza w zaawansowanym stadium choroby. Lekarz na podstawie wywiadu, wyglądu okolic odbytu i badania per rectum (badanie przez odbyt wykonywane przez lekarza) rozpoznaje hemoroidy. – Niestety „lokalizacja” i charakter choroby hemoroidalnej sprawia, że tylko wąska grupa pacjentów udaje się z tym problemem do lekarza. Najczęściej do gabinetów lekarskich trafiają pacjenci z dużym zaawansowaniem choroby – potwierdza specjalista i przestrzega, by nie zwlekać z wizytą. – Do najczęstszych objawów, wskazujących na obecność guzków krwawniczych, należą: krwawienie z odbytu w trakcie lub po oddaniu stolca, wypadanie guzków poza odbyt, bóle okolicy odbytu, swędzenie odbytu, pieczenie odbytu, zakrzepy, uczucie niepełnego wypróżnienia – wyjaśnia. – W każdym przypadku wskazane jest zgłoszenie się na kontrolę do swojego lekarza rodzinnego – zaleca.

Leczenie hemoroidów

W początkowych stadiach choroby stosuje się metody farmakologiczne, jednak bardziej zaawansowane stadia wymagają zwykle bolesnej i kosztownej interwencji chirurgicznej. – Metody nieoperacyjne można traktować jako początkowe procedury z wyboru u chorych z 1. i 2. stopniem hemoroidów oraz wczesnych, niedużych guzków krwawniczych w 3. stopniu. Leczenie operacyjne uważane jest za najbardziej skuteczne ze wszystkich metod, szczególnie dla 3. i 4. stopnia choroby hemoroidalnej – tłumaczy dr Andrzej Lewczuk.

Jedną z naturalnych metod jest miejscowa krioterapia, możliwa do zastosowania u wszystkich pacjentów, wykorzystywana również po interwencji chirurgicznej, jako że przyspiesza gojenie i rekonwalescencję.

– Wybór metody leczenia guzków krwawniczych/żylaków odbytu uzależniony jest od stopnia powiększenia hemoroidów, stopnia nasilenia towarzyszących im dolegliwości, wieku chorego i jego preferencji – mówi dr Andrzej Lewczuk z Medicover.

Trzeba też pamiętać, że żylaki odbytu mogą powodować powikłania, z których najczęstsze to: niedokrwistość, czyli anemia, zakrzepy w świetle żylaka powodujące ból, infekcje bakteryjne bądź owrzodzenia guzka krwawniczego.

Łagodzenie objawów hemoridów

We wczesnym stadium dolegliwości można łagodzić domowymi sposobami, aplikując maści i czopki z wyciągami roślinnymi – z kasztanowca, arniki, nagietka, a także stosując nasiadówki z wykorzystaniem wywaru z kory dębu, rumianku; ciepłe kąpiele, okłady, które opóźniają rozwój guzków, działają znieczulająco, przeciwbakteryjnie, likwidują stan zapalny, hamują krwawienie. – W przypadku hemoroidów w I i II stopniu zwykle stosuje się leczenie zachowawcze. Obejmuje ono znaczące zwiększenie ilości spożywanego błonnika i przyjmowanych płynów w celu zmiękczenia oddawanego stolca i uniknięcia zaparć lub biegunek. Istnieje duża ilość dostępnych bez recepty preparatów działających osmotycznie. Podobnie należy zalecać zwiększenie aktywności ruchowej i zredukowanie nadwagi, wraz ze zwróceniem szczególnej uwagi na dobrą higienę okolicy odbytu. Można w tym celu także polecać nasiadówki z użyciem ziołowych preparatów przeciwzapalnych i ściągających – wyjaśnia specjalista.

Jak w przypadku każdej choroby, zawsze niezwykle ważna jest profilaktyka, przede wszystkim unikanie zaparć, dieta bogata w warzywa i owoce – błonnik, unikanie potraw wzdymających, czekolady, mocnej, herbaty, kawy, ostrych przypraw, picie dużej ilości płynów, aktywność fizyczna, przestrzeganie higieny.

autor Jolanta Witkowska
Data dodania 19.12.2017
Data ostatniej aktualizacji 16.01.2019