Kalcytonina

Kalcytonina jest hormonem produkowanym przez komórki C tarczycy. Wykorzystywana jest głównie w diagnostyce raka rdzeniastego tarczycy i w rozpoznaniu przerostu komórek C tarczycy.

Spis treści:

  1. Co to jest kalcytonina?
  2. Kalcytonina kiedy badać?
  3. Kalcytonina badanie jak się przygotować?
  4. Kalcytonina norma
  5. Kalcytonina badanie cena

Co to jest kalcytonina?

Kalcytonina to hormon polipeptydowy zbudowany z 32 aminokwasów. Jest wytwarzana głównie przez tarczycę, a dokładniej przez komórki C (tzw. komórki przypęcherzykowe). Wytwarzanie kalcytoniny nie jest regulowane przez przysadkę mózgową. Zależy przede wszystkim od stężenia jonów wapnia we krwi. Receptory znajdujące się na komórkach C tarczycy są wrażliwe na stężenie jonów wapnia w osoczu krwi. Wzrost stężenia wapnia powoduje zwiększenie wydzielania kalcytoniny, a spadek – zmniejszenie wydzielania tego hormonu.

Kalcytonina bierze udział w regulacji gospodarki wapniowo-fosforowej organizmu. Zmniejsza stężenie jonów wapnia i fosforanów w surowicy krwi, wpływa na metabolizm kości, zmniejsza wchłanianie zwrotne wapnia, fosforu i sodu w kanalikach nerkowych, zmniejsza wydzielanie soku żołądkowego i trzustkowego.

Kalcytonina kiedy badać?

Badanie kalcytoniny nie należy do badań wykonywanych rutynowo, jest zlecane rzadko. Lekarze decydują się na jego wykonanie w ściśle określonych przypadkach. Jest ono wykorzystywane jako badanie pomocnicze w diagnostyce chorób nowotworowych tarczycy (raka rdzeniastego tarczycy) oraz ich monitorowaniu, a także przy podejrzeniu przerostu (hiperplazji) komórek C tarczycy. Badanie wykonywane jest także u pacjentów, którzy ze względu na obciążenie genetyczne znajdują się w grupie ryzyka nowotworów tarczycy , jako test przesiewowy pozwalający na wczesne wykrycie choroby.

Ocena stężenia kalcytoniny wykonywana jest także u pacjentów po zabiegach operacyjnych w leczeniu nowotworów tarczycy. Efektem podjęcia leczenia chirurgicznego powinno być obniżenie stężenia kalcytoniny, a jego podwyższenie może świadczyć o nawrocie choroby lub o obecności przetrwałych zmian. Podwyższone stężenie kalcytoniny może także świadczyć o nowotworach innych narządów.

Kalcytonina badanie jak się przygotować?

Pacjent, który zgłasza się na badanie powinien być na czczo, czyli 8–12 godzin po ostatnim posiłku. W dniu poprzedzającym badanie krwi należy unikać obfitych i tłustych posiłków oraz spożywania alkoholu. Krew pobierana jest w godzinach porannych. Należy pamiętać, aby tuż przed pobraniem krwi unikać stresu i wysiłku fizycznego (bezpośrednio przed pobraniem wskazany jest ok. 15-minutowy odpoczynek).

Kalcytonina norma

Dla kalcytoniny nie podaje się standardowych zakresów referencyjnych, ponieważ zależą one od wieku, płci, metody oznaczenia. Wynik powinien zawierać zakres referencyjny dla konkretnego oznaczenia. Określanie prawidłowości odbywa się zatem w sposób indywidualny. Stosowanie niektórych leków (np. epinefryny, doustnych środków antykoncepcyjnych) może wpłynąć na wynik badania, dlatego należy poinformować lekarza o przyjmowanych lekach. Stężenie kalcytoniny może być wyższe u kobiet w ciąży.

Kalcytonina badanie cena