Szczepienia w ciąży

Szczepienia to skuteczny i bezpieczny sposób ochrony przed wieloma groźnymi chorobami. Poza pewnymi wyjątkami, szczepionki można podawać również kobietom ciężarnym. W Programie Szczepień Ochronnych opublikowanym na 2017 rok zaleca się szczepienie kobiet ciężarnych przeciwko grypie i krztuścowi.
  1. Szczepienia konieczne przed ciążą
  2. Szczepienia w czasie ciąży
  3. Ważne szczepienia dla matki i dziecka  

Szczepienia konieczne przed ciążą

Najlepiej o szczepieniach pomyśleć już na etapie planowania ciąży. Przyszła mama powinna się upewnić, czy została uodporniona przeciwko odrze, śwince i różyczce. Gdyby zachorowała na różyczkę w ciąży, dziecku grożą wady rozwojowe - szczepionkę należy przyjąć do 4 tygodni przed poczęciem (odporność na różyczkę nabywa się po miesiącu).

Kobieta planująca dziecko powinna być też odporna przeciwko ospie wietrznej (poprzez odbycie szczepienia lub naturalne przechorowanie), wirusowemu zapaleniu wątroby typu B (dla uzyskania odporności konieczne jest przyjęcie 3 dawek szczepionki), krztuścowi, błonicy i tężcowi (dawka przypominająca podawana raz na 10 lat) i grypie (podawana w 1 dawce, 1 raz do roku).

Szczepienia w czasie ciąży

Zdarzają się jednak sytuacje, kiedy decyzję o szczepieniu trzeba podjąć już w trakcie trwania ciąży. Ciąża nie jest bezwzględnym przeciwwskazaniem do szczepień, jednak niektórych szczepionek nie można podawać kobietom ciężarnym.

Jakich szczepionek nie podaje się w ciąży

Do grupy szczepionek, których nie można podawać w ciąży, należą wszystkie szczepionki produkowane z wykorzystaniem żywych wirusów i bakterii (istnieje teoretyczne ryzyko przeniesienia drobnoustroju szczepionkowego na płód), czyli szczepionki przeciwko odrze, śwince, różyczce i ospie wietrznej.

Na co można szczepić się w trakcie ciąży

W czasie ciąży można natomiast szczepić się przeciwko grypie, krztuścowi i wirusowemu zapaleniu wątroby typu B. Program szczepień ochronnych na 2017 rok rekomenduje szczepienie kobiet w ciąży oraz ich partnerów przeciwko grypie i krztuścowi.

Jeśli kobieta ciężarna uległa narażeniu na zakażenie wścieklizną lub tężcem – w skutek pokąsania przez zwierze czy odniesienia ran, które mogły zostać zanieczyszczone ziemią - konieczne jest podanie szczepionki przeciw tężcowi oraz wściekliźnie.

Ważne szczepienia dla matki i dziecka

Szczepienie w ciąży na grypę

W sezonie jesienno-zimowym istotne dla kobiety ciężarnej jest zwłaszcza zabezpieczenie się przed grypą. Dane pokazują, że przyszła mama chorująca na tę chorobę jest częściej narażona m.in. na wystąpienie porodu przedwczesnego. Co więcej zaszczepienie na grypę kobiety w ciąży i jej partnera zmniejsza ryzyko przeniesienia choroby na noworodka lub niemowlę, które z uwagi na młody wiek nie jest uodpornione, a może przechodzić zachorowanie na grypę w sposób powikłany.


Szczepienie w ciąży na krztusiec  

Z kolei podanie w 3. trymestrze ciąży szczepionki przeciwko krztuścowi powoduje przekazywanie wytworzonych przez matkę przeciwciał dziecku, co zwiększa jego ochronę przed krztuścem w okresie noworodkowym i niemowlęcym.

Szczepienie w ciąży na WZW typu B  

Szczepienie przeciwko wirusowemu zapaleniu wątroby typu B jest co prawda dozwolone w czasie ciąży, jednak i o nim warto pomyśleć odpowiednio wcześnie, czyli już na etapie planowania macierzyństwa. Szczepienie to jest bardzo ważne dla kobiet ciężarnych – wirus WZW typu B przenosi się bowiem  drogą kontaktów seksualnych i poprzez naruszenie ciągłości tkanek (krew). Wobec tego istnieje ryzyko zakażenia WZW B podczas porodu czy czynności medycznych w okresie okołoporodowym.

Szczepienia ochronne to najskuteczniejsza metoda ochrony przed wieloma poważnymi chorobami zakaźnymi. U kobiet w ciąży szczepienia pełnią funkcję wyjątkową, bo chronią zarówno matkę, jak i rozwijające się nowe życie. 

Krztusiec (koklusz) nie daje o sobie zapomnieć - dowiedz się więcej.

Konsultacja merytoryczna: Aleksandra Woźniak, Specjalista ds. Informacji Medycznej