Materiały kompozytowe w rekonstrukcji zębów

Materiały kompozytowe zwane „białymi wypełnieniami” są najczęstszym sposobem rekonstrukcji zębów. To aktywne żywice światłoutwardzalne (faza organiczna), w które wbudowane są nieaktywne cząsteczki wypełniaczy (faza nieorganiczna).

Fazą, która ma wpływ na charakter i właściwości materiału kompozytowego jest faza nieorganiczna. Wpływa ona na twardość, elastyczność wypełnienia, neutralność chemiczną w jamie ustnej oraz właściwości estetyczne takie jak kolor, gładkość, połysk. Stanowi ona aż 80% kompozytu, a jej cząsteczki mogą mieć różny kształt, wielkość oraz ilość.

Rodzaje materiałów kompozytowych

Wyróżniamy klasyczne materiały kompozytowe zawierające jedynie wypełniacz o wielkości cząstek rzędu kilku mikrometrów oraz coraz powszechniej stosowane nowej generacji materiały kompozytowe hybrydowe znakomicie sprawdzające się na wszystkich powierzchniach zębów przednich i bocznych. Materiały te posiadają wiele odcieni umożliwiających idealne dopasowanie do koloru zęba i uzyskać tzw. efekt kameleona polegający na optycznym zlewaniu się połączenia wypełnienia ze ścianą zęba. Użycie zwykłych kompozytów z jednym odcieniem nie daje dobrego efektu i nie pozwala osiągnąć niewidzialnego wypełnienia.

Poza zaletami estetycznymi kompozyty hybrydowe charakteryzują się wysoką odpornością na nacisk podczas żucia, niskim stopniem ścieralności, doskonałą adhezją (przyleganiem) do szkliwa i zębiny, małym skurczem polimeryzacyjnym, a także dobrym kontrastem w obrazie RTG.

Zalety użycia materiałów kompozytowych

Zastosowanie nowoczesnych materiałów kompozytowych do odbudowy zęba pozwala na wykonanie tak zwanej techniki warstwowego nakładania kompozytu wraz z przestrzeganiem protokołu adhezyjnego. Technika ta polega na utworzeniu odpowiedniej grubości kilku warstw zębiny wraz z wytworzeniem niuansów szkliwa (plamek, mikropęknięć, przezierności) co jest możliwe dzięki szerokiej gamie kolorów materiałów kompozytowych. Takie naśladowanie natury wymaga w takim samym stopniu zarówno gruntownej wiedzy i doświadczenia lekarza jak i materiału kompozytowego najnowszej generacji. Dopiero zachowanie powyższych czynników gwarantuje unikatową i wytrzymałą odbudowę odwzorowującą prawdziwy wygląd zębów. Technika warstwowego nakładania materiału dodatkowo znacznie zmniejsza powszechnie występujące podczas wiązania żywic kompozytowych pod wpływem światła lampy polimeryzacyjnej - zjawisko skurczu polimeryzacyjnego będące przyczyną po zabiegowej wrażliwości zęba oraz utraty szczelności brzeżnej wypełnienia.

Kiedy stosuje się materiały kompozytowe

Wskazania do stosowania najnowszych materiałów kompozytowych są coraz szersze: utrata tkanek twardych zęba z powodu choroby próchnicowej lub urazowych złamań zębów, odbudowa zębów po leczeniu endodontycznym, korekta położenia i kształtu zęba, diastema a także wrodzone zabarwienia. Rekonstrukcje kompozytowe są najmniej inwazyjnym i najbardziej estetycznym sposobem odtwarzania twardych tkanek zęba. Każda odbudowa powinna być dostosowana do wymagań i wieku pacjenta zgodnie z indywidualnym planem leczenia. Zazwyczaj procedura rekonstrukcji zęba odbywa się podczas jednej wizyty. Leczenie stomatologiczne z pomocą wysokiej jakości materiałów kompozytowych odbywa się bezpośrednio w jamie ustnej pacjenta.

Autor: lek. stom. Dagmara Bałuszyńska
Konsultacja merytoryczna: Maria Dubielecka, dr n. med. specjalista stomatologii zachowawczej