HPV u mężczyzn

Istnieje ponad 100 typów wirusa HPV, jednak zarówno dla mężczyzn, jak i dla kobiet najgroźniejsze są tylko niektóre z nich.
  1. Powikłania zakażeń wirusem HPV
  2. HPV a nowotwory 
  3. Ochrona przed zakażeniem
  4. Odpowiedzialność za partnerkę

Wirusy HPV typu 1 i 2 to typy niskiego ryzyka, wywołujące kurzajki czy brodawki stóp. Z kolei wirusy HPV typu 6 i 11 to typy przenoszone drogą płciową, wywołujące tzw. kłykciny kończyste (brodawki płciowe). Są to płaskie lub wypukłe brodawki, które umiejscawiają się na zewnątrz narządów płciowych i wokół odbytu.

Typy wysokiego ryzyka (onkogenne, czyli związane z rozwojem nowotworu) to wysoko rakotwórcze wirusy HPV 16, 18, 31, 33, 45, 52, 58. Najbardziej znany i najczęstszy nowotwór wywoływany przez te wirusy to rak szyjki macicy u kobiet.
Choć o objawach wirusa HPV najczęściej mówi się w odniesieniu do kobiet, to bywa niebezpieczny również dla mężczyzn, powodując m.in. raka gardła, odbytu oraz raku prącia u panów.

Powikłania zakażeń wirusem HPV

Kłykciny kończyste

Kłykciny kończyste mogą być wypukłe, płaskie lub też mieć kształt guzków. Kłykciny są zmianami nienowotworowymi, ale mogącymi przekształcić się w zmianę nowotworową. Usuwane są z reguły poprzez wymrażanie lub wycinanie operacyjne. Nie daje to jednak gwarancji, że nie pojawią się ponownie.

Nowotwór odbytu lub prącia

O wiele poważniejszym powikłaniem kontaktu z wirusem HPV u mężczyzn jest rozwój nowotworu odbytu lub prącia. Objawy raka odbytu to krwawienie, ból, świąd lub wydzielina z odbytu oraz powiększenie węzłów chłonnych. Niepokojąca jest też zmiana wyglądu stolca czy zaburzenia pracy jelit. Zdarza się, że choroba w początkowych stadiach rozwoju przebiega bezobjawowo.

HPV a nowotwory

Rak prącia

Rak prącia powoduje zmianę koloru i grubości skóry, zgrubienie penisa, narośl lub rany prącia, którym towarzyszą ból i krwawienie. Początkowo choroba może przebiegać bezobjawowo – aż do momentu znacznego zaawansowania rozwoju nowotworu. W raku prącia i odbytu stosuje się leczenie chirurgiczne oraz radio- i chemioterapię. Często stosuje się równocześnie kilka metod leczenia.

Rak gardła

Warto dodać, że w ostatnich latach wzrosła także liczba spowodowanych infekcją HPV zachorowań na raka gardła. To wynik kontaktów oralno-genitalnych. Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) podaje, że ok. 12 proc. przypadków raka gardła i ok. 3 proc. raka jamy ustnej wywołanych zostało przez infekcję HPV. Na migdałkach, w jamie ustnej i u podstawy języka, gdzie najczęściej pojawiają się zmiany wywołane przez wirus HPV, znajduje się delikatna śluzówka wrażliwa na infekcje.

Ochrona przed zakażeniem

Jak chronić się przed wirusem HPV? Mężczyznom zaleca się ograniczenie kontaktów i partnerek seksualnych oraz stosowanie prezerwatyw. Należy jednak pamiętać, że nawet prawidłowo użyta prezerwatywa nie daje 100-procentowej skuteczności przed zakażeniem HPV, a jedynie zmniejsza je. Mimo że w obecnych czasach może się to wydawać nie na miejscu, nigdy dość przypominania o utrzymywaniu należytej higieny intymnej.


Zakażeniom HPV typu niskiego ryzyka można zapobiegać, pamiętając, żeby w miejscach, w których łatwo o zakażenie (w tym w szatniach, basenach, natryskach) nosić obuwie ochronne. Ponadto trzeba unikać kontaktu bezpośredniego z osobami, u których widoczne są brodawki i unikać kontaktu z przedmiotami umożliwiającymi wirusowi HPV przetrwanie – np. z poręczami skórzanymi w środkach transportu.


Wirus HPV u mężczyzn może prowadzić do rozwoju nowotworu, warto zatem odpowiednio wcześnie podjąć odpowiednie działania profilaktyczne. I w tym przypadku znajduje zastosowanie znane powiedzenie, że lepiej zapobiegać, niż leczyć.

Odpowiedzialność za partnerkę

Trzeba też wiedzieć, że mężczyźni są nosicielami wirusa HPV, który występuje w nabłonkach dróg płciowych – w prąciu i cewce moczowej. Wirus bytuje także w gruczole krokowym. Stosując się do zaleceń w kwestii profilaktyki HPV, mężczyźni mogą się wykazać troską o partnerki. Problem infekcji wirusem HPV dotyczy bowiem zawsze obojga partnerów, dlatego tak ważna jest dbałość o bezpieczeństwo partnera seksualnego i wykonanie badania w kierunku obecności wirusa HPV.

Autor: Łucja Ratajczak
Konsultacja merytoryczna: Aleksandra Woźniak, Specjalista ds. Informacji Medycznej