Bilirubina

Bilirubina przez wielu pacjentów kojarzona jest z wątrobą. Jej poziom oznaczany jest jednak również często u noworodków, w celu stwierdzenia bądź wykluczenia żółtaczki noworodkowej.

Spis treści:

  1. Co to jest bilirubina?
  2. Kiedy badać bilirubinę?
  3. Bilirubina badanie jak się przygotować?
  4. Po co badać bilirubinę?
  5. Bilirubina norma
  6. Bilirubina badanie cena

Co to jest bilirubina?

Bilirubina jest barwnikiem żółciowym, który powstaje w organizmie człowieka na skutek rozpadu krwinek czerwonych. Dokładniej, na skutek rozpadu hemoglobiny (i zawartego w niej hemu) powstaje bilirubina. Rozkład bilirubiny realizowany jest przez tzw. układ siateczkowo- śródbłonkowy. Po rozpadzie bilirubina jest wiązana z albuminami i transportowana do wątroby, gdzie jest przekształcana i przekazywana następnie do pęcherzyka żółciowego. Z organizmu człowieka bilirubina wydalana jest właśnie za jego pośrednictwem, , skąd przewodami żółciowymi jest transportowana do jelita. Wydalanie bilirubiny powoduje, że mocz zabarwiony jest na żółto, a stolec pod jej wpływem przyjmuje ciemniejszą barwę.

Kiedy badać bilirubinę?

Badanie stężenia bilirubiny we krwi wykonywane jest w przypadku podejrzenia chorób wątroby oraz jej nieprawidłowego funkcjonowania. Znaczenie diagnostyczne zyskuje głównie w procesie różnicowania, a także kontroli chorób wątroby, dróg żółciowych, trzustki czy też zespołów hemolitycznych. Badanie bilirubiny wykonywane jest:

  • przy podejrzeniu wystąpienia żółtaczki (w tym także żółtaczki noworodkowej),
  • w ocenie prawidłowego funkcjonowania wątroby,
  • gdy zachodzi podejrzenie, że pacjent mógł zarazić się wirusem zapalenia wątroby,
  • gdy istnieje ryzyko, że u pacjenta doszło do uszkodzenia hepatocytów, np. na skutek zatrucia grzybami, narkotykami lub lekami,
  • gdy u pacjenta wystąpiły objawy mogące sugerować chorobą chorobę trzustki lub dróg żółciowych,
  • przy podejrzeniu niedokrwistości hemolitycznej.

Profilaktycznie badanie wykonywane jest u noworodków, gdyż jest to grupa, u której bardzo często diagnozuje się żółtaczkę, o podłożu fizjologicznym lub patologicznym.

Bilirubina badanie jak się przygotować?

Ocena stężenia bilirubiny określana jest w oparciu o próbkę krwi pobranej z żyły łokciowej pacjenta. Badanie powinno zostać wykonane w godzinach porannych, a pacjent powinien zgłosić się na czczo (pacjent nie powinien ani jeść, ani pić 4 godziny przed badaniem). Ważne jest, aby przed pobraniem krwi poinformować lekarza, jeśli przyjmowane są jakiekolwiek leki, gdyż niektóre z nich mogą mieć wpływ na wynik badania, i lekarz może zalecić ich odstawienie przed wykonaniem oznaczenia.

Po co badać bilirubinę?

Bilirubinę bada się w celu określenia stanu funkcjonowania wątroby. Najczęściej ocena stężenia pomaga we wskazaniu przyczyn nieprawidłowego działania wątroby. Może także wskazywać na zakażenie wirusem zapalenia wątroby. Również jest stosowana jako oznaczenie przesiewowe przy hiperbilirubinemii noworodków.

Bilirubina norma

Analiza wyników powinna opierać się na wartościach referencyjnych podanych przez laboratorium. Wyniki badania należy skonsultować z lekarzem. Stężenie bilirubiny zależy od stosowanych leków, dlatego należy przekazać lekarzowi informację o wszystkich przyjmowanych lekach.

Stężenie bilirubiny w dużym stopniu zależy od tempa rozpadu erytrocytów oraz funkcji wątroby, takich jak: prawidłowe unaczynienie, zdolność rozkładu bilirubiny czy procesy związane z drożnością dróg żółciowych. Najczęściej przyjmuje się, że prawidłowy poziom bilirubiny jest wtedy, gdy wartość nie przekracza 17,1 µmol/l (10 mg/l).

U noworodków stężenie bilirubiny we krwi zależy od tego, w której dobie życia wykonano pomiar. Żółtaczka noworodków związana jest z niedojrzałością mechanizmu sprzęgania bilirubiny, stąd wzrost jej stężenia we krwi, nawet do 200 µmol/l, chociaż już w piątej dobie może spać do wartości nie przekraczającej 35 µmol/l.

Bilirubina badanie cena