Badanie FT4

Badanie FT4, czyli tyroksyna, jest jednym z hormonów produkowanych przez tarczycę. Razem z FT3 i TSH pozwala uzyskać informacje na temat czynności gruczołu tarczowego.

Spis treści:

  1. FT4 co to jest?
  2. FT4 kiedy badać?
  3. FT4 jak się przygotować?
  4. FT4 norma
  5. Ft4 cena

FT4 co to jest?

FT4 to badanie polegające na ocenie stężenia wolnej frakcji tyroksyny. W tarczycy wytwarzana jest tyroksyna (T4), a tzw. wolna tyroksyna (FT4) stanowi jej aktywną część, która nie jest związana z białkami nośnikowymi.

Oznaczanie samego T4 nie ma większych korzyści medycznych, ponieważ mówi nam o całkowitej ilości hormonów tarczycy, które w ponad 99% związane są z białkami krwi, przez co są nieaktywne. Całkowite stężenie zależy zatem od wahań stężenia osoczowych białek wiążących. Stężenie białek może być uzależnione od wielu czynników dodatkowych, co mogłoby dawać nieprawidłowe wyniki.

Dlatego w celach diagnostycznych oznacza się stężenie FT4, ponieważ do tkanek docelowych mogą przechodzić tylko hormony wolne i to ich stężenie ma decydujący wpływ na komórki.

Samo T4 pełni w zasadzie funkcję prohormonu, potrzebnego do wytworzenia FT4. Należy pamiętać, że wydzielanie hormonów tarczycy, w tym także tyroksyny uzależnione jest od TSH, hormonu wytwarzanego przez przysadkę mózgową, pełniącego funkcję regulacyjną. Zależność między nimi jest na tyle silna, że w praktyce interpretacja stanu tarczycy prowadzona jest w oparciu o badania obu hormonów jednocześnie. Z tym że badanie TSH jest wykonywane w pierwszej kolejności. Przyczyn nieprawidłowości jest wiele.

FT4 kiedy badać?

Badanie FT4 zlecane jest najczęściej przez lekarza endokrynologa i pozwala na ocenę stanu czynnościowego tarczycy. Wykorzystywane jest w diagnostyce oraz monitorowaniu chorób tarczycy, w szczególności nadczynności i niedoczynności. Decyzja o badaniu FT4 podejmowana jest często na podstawie przeprowadzonego wywiadu chorobowego.

U pacjentów, u których występują dość charakterystyczne dla niedoczynności lub nadczynności tarczycy objawy, badanie FT4 jest wykonywane razem z badaniem TSH.

Wśród objawów, które najczęściej skłaniają lekarzy do skontrolowania funkcjonowania tarczycy wymienia się:

  • spowolnienie czynności życiowych,
  • zmęczenie, zaburzenia miesiączkowania,
  • uczucie ciągłego zimna,
  • sucha skóra,
  • senność lub bezsenność,
  • nagła utrata masy ciała,
  • problemy z metabolizmem (zarówno chudnięcie, jak i otyłość).

FT4 jak się przygotować?

Do badania Ft4 nie trzeba się przygotowywać w sposób szczególny, jeśli analizować podstawowe zalecenia takie jak wysiłek fizyczny, stres. Na badanie należy jednak zgłosić się na czczo, w godzinach porannych. Ponieważ niektóre leki mogą wpłynąć na wynik badania, należy poinformować lekarza o wszystkich przyjmowanych lekach.

Badania Ft4 nie powinno się wykonywać np. u pacjentów, którzy są w trakcie leczenia heparyną oraz kilka dni po zakończeniu leczenia. Badanie FT4 powinno być każdorazowo oznaczane razem z TSH. Interpretacja wyniku powinna należeć do lekarza.

FT4 norma

Interpretacja wartości przy badaniu FT4 uznawanych za prawidłowe nie należy do kwestii prostych. Laboratoria podają swoje wartości referencyjne, które wynikają m.in. z użytej metody badania. Orientacyjne wyniki powinny mieścić się w przedziale 10–35 pmol/l (8–-28 ng/l). Jednocześnie należy zaznaczyć, że ocena wyłącznie wskaźnika wolnej frakcji tyroksyny jest błędem, gdyż zawsze należy go analizować przez pryzmat przynajmniej wyniku TSH.

Interpretacji wyników FT4 powinien dokonywać lekarz, gdyż stosunek stężenia FT4 i TSH charakteryzuje się czasową i osobniczą zmiennością. Zależy w dużym stopniu od czynności ośrodkowego układu nerwowego, a to oznacza, że wskazać można wiele czynników, które mają wpływ na wyniki i ich interpretację.

Obniżone stężenie FT4 (interpretowany zawsze w połączeniu z wynikiem TSH)  świadczyć może m.in. o chorobach autoimmunologicznych (chorobie Hashimoto), zapaleniu tarczycy, chorobach przysadki mózgowej, o występowaniu ostrych chorób przewlekłych niezwiązanych z tarczycą, działaniem niektórych leków. Natomiast zbyt wysoki poziom FT4 może być spowodowany m.in.: chorobą Gravesa-Basedowa, wczesnymi stadiami choroby Hashimoto, wolem guzkowym toksycznym,  podostrym zapaleniem tarczycy, a także leczeniem dużymi dawkami tyroksyny, jodem, heparyną. Ciąża może również wpływać na stężenie FT4.

FT4 cena

*Dla wszystkich zarejestrowanych w sklepie MediStore dodatkowe 5% zniżki na badanie.

Czytaj więcej

"Impact of thyroid dysfunction on serum cystatin C"

https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0085253815490891

"XXIII. CHEMISTRY OF THYROXINE. III. CONSTITUTION AND SYNTHESIS OF THYROXINE."

https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC1251886/pdf/biochemj01146-0187.pdf