Triglicerydy (TG, trójglicerydy) to jeden ze składników tłuszczów. Wchodzą one w skład tkanki tłuszczowej i stanowią swoisty magazyn energii. TG są ważne dla prawidłowego funkcjonowania organizmu, pod warunkiem, że dostarczane są w odpowiednich ilościach – ich utrzymujące się wysokie stężenie zwiększa ryzyko chorób sercowo-naczyniowych.

Spis treści:
- Czym są triglicerydy?
- Wskazania do badania triglicerydów
- Badanie TG jak się przygotować?
- Trójglicerydy norma
Czym są triglicerydy?
Triglicerydy są składnikiem tkanki tłuszczowej, a także stanowią podstawowe źródło energii. Jeśli spożycie energii przekracza ilość, którą organizm wykorzystuje na własne potrzeby (zwłaszcza węglowodanów i tłuszczów), pozostała energia zostaje przekształcona w TG, które gromadzą się w tkance tłuszczowej. W przypadku, gdy organizm potrzebuje energii, triglicerydy zostają uwolnione do krwi. Utrzymujące się zbyt wysokie stężenie TG może prowadzić do rozwoju chorób sercowo-naczyniowych. TG dostarczane są do organizmu głównie z pokarmem w jelicie cienkim ulegają wchłonięciu i wraz z krwią przenoszone są m.in. do mięśni, gdzie dostarczają energii niezbędnej do ich pracy (kurczenia się).
W organizmie głównymi miejscami ich produkcji (syntezy) są wątroba i tkanka tłuszczowa. Triglicerydy są transportowane do tkanek organizmu przez cholesterol VLDL (wchodzący w skład frakcji non-HDL).
Wskazania do badania triglicerydów
Badanie TG (triglicerydy) zlecane jest przez lekarzy na etapie oceny ryzyka chorób sercowo-naczyniowych. Jest jednym z badań profilu lipidowego, który pozwala na diagnostykę i monitorowanie zaburzeń lipidowych.
Oznaczenie TG może być wykonywane częściej u osób z grupy ryzyka chorób serca czyli:
- osób z chorobami serca w rodzinie,
- palaczy,
- osób z nadwagą lub otyłością,
- pacjentów z cukrzycą,
- pacjentów nadciśnieniem tętniczym,
- osób o niskiej aktywności fizycznej,
- osób stosujących niezdrową dietę,
- kobiet powyżej 50. roku życia,
- mężczyzn powyżej 45 roku życia (znajdujących się w grupie ryzyka chorób sercowo-naczyniowych).
Badanie TG jak się przygotować?
Badanie triglicerydów wykonuje się z próbki krwi – tradycyjnie po około 12‑godzinnym poście (w dniu poprzedzającym badanie trzeba unikać tłustych potraw i alkoholu oraz spożyć lekkostrawną kolację, w poranek przed badaniem nie wolno jeść, pić kawy ani herbaty).
| Na czczo | W godzinach porannych | Szczególne wymagania |
| TAK/NIE* | NIE | NIE |
*obecnie zaznacza się, że badanie nie musi być wykonywane na czczo, ponieważ obowiązujące normy uwzględniają oba warianty.
Trójglicerydy norma
Od 2024 roku wprowadzono bardziej rygorystyczne zakresy referencyjne, różnicujące wyniki uzyskane na czczo i nie na czczo. W interpretacji wyników oznaczenia TG wyróżnia się następujące wartości:
Wartości optymalne
- Na czczo: < 100 mg/dl (< 1,1 mmol/l)
- Nie na czczo w próbce pobranej o dowolnej porze dnia: < 125 mg/dl (< 1,4 mmol/l)
Hipertriglicerydemia, czyli nieprawidłowe stężenie trójglicerydów na czczo:
- Graniczna: 100–150 mg/dl (1,1–1,7 mmol/l)
- Umiarkowana: 150–500 mg/dl (1,7–5,7 mmol/l)
- Ciężka: 500–880 mg/dl (5,7–10 mmol/l)
- Bardzo ciężka: ≥ 880 mg/dl (> 10 mmol/l)
Wartości powyżej 880 mg/dl mogą wskazywać na zespół chylomikronemii i wiążą się z wysokim ryzykiem ostrego zapalenia trzustki.
Wysoki poziom triglicerydów
Podwyższone stężenie TG może pojawić się w przebiegu otyłości, cukrzycy, niedoczynności tarczycy, zespołu nerczycowego, ciąży oraz w trakcie przyjmowania niektórych leków, w tym: terapii hormonozastępczej, beta-blokerów, leków immunosupresyjnych, antyretrowirusowych i retinoidów.